«تورم صفر» در میادین میوه و ترهبار تهران؛ چرا لبنیات از فهرست جا ماند؟
شهرداری تهران از اجرای طرح «تورم صفر» برای برخی کالاهای اساسی در میادین میوه و ترهبار به مدت ۶ ماه خبر داده؛ طرحی که قرار است با حذف واسطهها قیمت برخی اقلام را تا ۵۰ درصد کاهش دهد، اما نبود لبنیات در فهرست کالاهای مشمول، محل انتقاد است.
شهرداری تهران طرحی را برای تثبیت قیمت برخی کالاهای اساسی در میادین میوه و ترهبار آغاز کرده که بر اساس آن، نرخ تورم این اقلام برای مدت ۶ ماه صفر خواهد بود. این طرح با هدف کاهش فشار هزینهای بر خانوارها و مقابله با آثار افزایش قیمت کالاهای ضروری اجرا میشود.
بر اساس اعلام شهرداری تهران، حذف واسطهها از زنجیره توزیع میتواند زمینه عرضه برخی کالاها با قیمتهایی تا ۵۰ درصد پایینتر از نرخهای فعلی بازار را فراهم کند. این اقدام در شرایطی مطرح شده که افزایش هزینه کالاهای اساسی، فشار قابل توجهی بر بودجه خانوارها وارد کرده و قدرت خرید بخش قابل توجهی از جامعه را کاهش داده است.
با این حال، اجرای این طرح با چند پرسش و نقد نیز همراه شده است. یکی از مهمترین موارد، محدود بودن اجرای طرح به تهران است. در شرایطی که افزایش قیمت کالاهای اساسی یک مسئله سراسری است، این پرسش مطرح میشود که چرا سازوکار مشابهی برای سایر استانها و از طریق فروشگاههای زنجیرهای یا شبکههای توزیع وابسته به دولت و نهادهای عمومی اجرا نمیشود.
نکته دیگر، نبود فرآوردههای لبنی در فهرست کالاهای مشمول «تورم صفر» است. لبنیات از جمله کالاهایی است که سهم قابل توجهی در سبد غذایی خانوار دارد و افزایش مستمر قیمت آن میتواند مصرف این گروه از کالاها را برای خانوارهای کمدرآمد دشوارتر کند.
بر اساس فهرست اعلامشده، برنج، گوشت منجمد، روغن، حبوبات، ماکارونی، شکر، خرما و سویا از جمله اقلامی هستند که در این طرح با قیمتهای مشخص عرضه میشوند.
قیمت برخی کالاهای اساسی در طرح تورم صفر
برنج
برنج پاکستانی سوپر باسماتی: هر کیلوگرم ۳۳۵ هزار تومان
برنج پاکستانی ۳۸۶: هر کیلوگرم ۲۲۰ هزار تومان
برنج هندی ۱۷۱۸: هر کیلوگرم ۲۸۰ هزار تومان
گوشت
گوشت منجمد گوساله یا گوسفند: هر کیلوگرم یک میلیون و ۵۴۵ هزار تومان
روغن
روغن پختوپز ۸۱۰ گرمی: حدود ۳۳۵ هزار تومان
روغن پختوپز ۱۳۵۰ گرمی: حدود ۵۴۳ هزار تومان
روغن سرخکردنی ۸۱۰ گرمی: حدود ۳۶۱ هزار تومان
روغن سرخکردنی ۱۳۵۰ گرمی: حدود ۶۰۵ هزار تومان
حبوبات
عدس: هر کیلوگرم ۱۹۵ هزار تومان
لوبیا چیتی: هر کیلوگرم ۲۷۵ هزار تومان
نخود: هر کیلوگرم ۲۱۵ هزار تومان
لپه ریز: هر کیلوگرم ۳۲۰ هزار تومان
لوبیا قرمز: هر کیلوگرم ۳۱۵ هزار تومان
سایر اقلام
ماکارونی رشتهای ۷۰۰ گرمی: ۷۰ هزار تومان
شکر فله: هر کیلوگرم ۱۰۸ هزار و ۵۰۰ تومان
خرمای مضافتی بم ۶۰۰ گرمی: ۱۷۰ هزار تومان
سویا ۵۰۰ گرمی: ۱۲۰ هزار تومان
اجرای چنین طرحهایی میتواند در کوتاهمدت بخشی از فشار هزینهای خانوارها را کاهش دهد، اما تداوم اثرگذاری آن به گستردگی شبکه توزیع، تأمین پایدار کالا و امکان تعمیم طرح به سایر مناطق کشور وابسته است. از سوی دیگر، نبود گروههایی مانند لبنیات در فهرست کالاهای مشمول، میتواند اثربخشی طرح را در حفظ قدرت خرید و کیفیت تغذیه خانوارها محدود کند.
*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما