وزیر راه و شهرسازی؛
تابآوری حملونقل در جنگ؛ رکورد تخلیه و بارگیری بنادر در اوج بحران شکسته شد
وزیر راه و شهرسازی با تشریح عملکرد شبکه حملونقل در جریان جنگ، از بازسازی سریع زیرساختهای آسیبدیده، حفظ جریان ترانزیت و شکستن رکورد تخلیه و بارگیری کالا در بنادر جنوبی خبر داد و گفت بیش از ۲۰۰ هزار میلیارد تومان سرمایهگذاری نیز برای توسعه ناوگان و زیرساختهای ریلی و لجستیکی جذب شده است.
وزیر راه و شهرسازی با تشریح عملکرد شبکه حملونقل کشور در جریان بحرانهای اخیر گفت: با اجرای راهبرد «بازسازی در لحظه»، همکاری بخش خصوصی و هماهنگی میان دستگاههای اجرایی، تلاش دشمن برای مختل کردن شریانهای ترانزیتی کشور ناکام ماند و حتی در مقاطعی رکورد تخلیه و بارگیری کالا در بنادر جنوبی شکسته شد.
فرزانه صادق در نشست خبری با اشاره به حملات و آسیبهای واردشده به زیرساختهای کشور اظهار کرد: در جنگهای ۱۲ روزه و ۴۰ روزه و بهویژه دوره محاصره پس از آن که با حملات شبانه مداوم همراه بود، مشخص شد هدف دشمن تنها آسیبزدن به پلها، جادهها، بنادر و فرودگاهها نبود، بلکه تلاش میکرد با ضربه به زیرساختهای حیاتی مانند آب و برق، تابآوری مردم را تحت تأثیر قرار دهد.
وی افزود: بازسازی سریع تجهیزات و زیرساختها و بازگرداندن آنها به چرخه فعالیت در کوتاهترین زمان ممکن، حاصل قرار گرفتن توان فنی و مهندسی کشور در خدمت مردم بود.
بازسازی همزمان با بحران؛ راهبرد وزارت راه
وزیر راه و شهرسازی گفت: با حمایت رئیسجمهور و معاون اول، وزارت راه و شهرسازی چند اقدام کلیدی را برای جلوگیری از اختلال در زنجیره لجستیک کشور اجرا کرد.
وی استمرار خدمات در بخشهای ریلی، جادهای و مسافری را از اولویتهای اصلی دانست و افزود: بر اساس مصوبه هیأت وزیران، مسئولیت ریاست «گروه تسهیل ترخیص کالا از بنادر» به وزارت راه و شهرسازی واگذار شد تا میان دستگاههای مختلف برای انتقال سریع کالاهای اساسی و ضروری هماهنگی ایجاد شود.
صادق مشارکت مستقیم بخش خصوصی در تصمیمگیریها را یکی از مهمترین دستاوردهای این کارگروه عنوان کرد و گفت: در جلسات متعدد، مشکلات فعالان بخش خصوصی برای ورود و ترخیص کالا با حضور خود آنها بررسی و حل شد که این امر سرعت و کیفیت فرآیند ترخیص را افزایش داد.
رکورد تخلیه و بارگیری کالا در بنادر جنوبی
وی با اشاره به عملکرد بنادر در دوران بحران گفت: در مقاطعی از جنگهای ۱۲ و ۴۰ روزه، رکورد تخلیه و بارگیری کالا حتی نسبت به دوران عادی شکسته شد.
به گفته صادق، در بنادر جنوبی بهویژه بندر امام خمینی(ره)، عملکرد بیش از ۱۰۰ درصد رشد کرد و در بندر چابهار نیز با هماهنگیهای صورتگرفته، خروج کالا از طریق ناوگان جادهای به متوسط روزانه بیش از هزار کامیون رسید.
وزیر راه و شهرسازی رمز این عملکرد را هماهنگی میان ستاد تصمیمگیری قرارگاهی، مدیران میدانی و اعضای کابینه دانست و گفت: در تمام این مدت ستاد تصمیمگیری بدون وقفه فعال بود و ارتباط مستقیم با استانداران برقرار شد. معاونان وزارتخانه نیز در شرایطی که پروازها متوقف بود، به صورت میدانی از شرق تا غرب کشور و از سرخس تا مرزهای غربی حضور داشتند.
بیش از ۱۰۹ نقطه جادهای و ریلی هدف قرار گرفت
صادق با تشریح راهبرد «بازسازی حین نبرد» اظهار کرد: امکان انتظار تا پایان بحران وجود نداشت؛ زیرا قطع هر حلقه از شبکه مواصلاتی میتوانست کل زنجیره لجستیک را مختل کند.
وی افزود: پیمانکاران، مهندسان مشاور، کارگران و مدیران میدانی با بازسازی زیرساختهای آسیبدیده جادهای و ریلی در چند ساعت یا حداکثر چند روز، آنها را دوباره وارد چرخه فعالیت کردند.
وزیر راه و شهرسازی گفت: در این دوره بیش از ۹۸ نقطه جادهای و ۱۱ هدف ریلی مورد اصابت قرار گرفتند.
وی اضافه کرد: بررسی جغرافیایی نقاط هدف نشان میدهد مسیرهای راهبردی غرب به شرق کشور و کریدورهای ارتباطی میان اروپا و چین مورد هدف قرار گرفته بودند و نقاطی از مرند و میانه تا تهران، قم و سیستان آسیب دیدند؛ با این حال شبکه لجستیک کشور حفظ شد و جریان واردات، صادرات و ترانزیت متوقف نشد.
نقش رانندگان در حفظ جریان کالا
صادق با اشاره به نقش فعالان حملونقل در دوران بحران گفت: در فرآیند بازسازی اجازه داده نشد انسداد و توقف در چرخه خدمات کشور ایجاد شود.
وی از رانندگان کامیون نیز بهعنوان یکی از حلقههای اصلی این زنجیره نام برد و گفت: رانندگان با وجود دشواری مسیرهای طولانی، بهویژه در مسیر چابهار، بارهای مورد نیاز را از بندر چابهار و بندر امام خمینی(ره) به نقاط مختلف کشور منتقل کردند.
خسارت به ۴۰۰ شهر و روستا
وزیر راه و شهرسازی همچنین با تشریح ابعاد خسارتهای وارده گفت: بیش از ۴۰۰ شهر و روستا در ۲۵ استان هدف قرار گرفتند و بیش از ۱۰۰ هزار واحد مسکونی و تجاری در سطوح مختلف آسیب دیدند.
وی افزود: بیش از ۱۲۰۰ مورد تعمیرات جزئی نیز انجام شده است.
صادق با اشاره به تجربه بازسازیهای پس از جنگ ۱۲ روزه، بهویژه در تهران، گفت: دولت برای حمایت از خانوارهای آسیبدیده، پرداخت ودیعه اجاره و ودیعه مسکن را در دستور کار قرار داد تا خانوادهها تا زمان بازسازی واحدهای آسیبدیده، امکان اسکان داشته باشند.
وی افزود: تاکنون بیش از ۲۵۰۰ فقره ودیعه مسکن پرداخت شده و سقف این تسهیلات در شهرها یک میلیارد تومان تعیین شده است. برای شهرهای کرمانشاه و بندرعباس نیز با توجه به شرایط خاص، مصوبات جداگانهای در نظر گرفته شده است.
وزیر راه و شهرسازی تأکید کرد: سیاست دولت این است که بازسازی با محوریت خود مردم انجام شود و دولت نقش تأمین منابع را بر عهده بگیرد. تاکنون بیش از ۳۰۰ تا ۳۵۰ واحد نیز پروانه بازسازی دریافت کردهاند.
تابآوری حملونقل در اربعین
صادق با اشاره به تجربه اربعین گفت: عملکرد شبکه حملونقل در اربعین نیز نشان داد زیرساختهای کشور با وجود شرایط دشوار توان حفظ خدمترسانی را دارند.
وی افزود: با وجود آسیبدیدگی بخشی از زیرساختهای هوایی، جابهجایی زائران انجام شد و ایرانایر با هشت فروند هواپیما این مأموریت را در مدت کوتاهی انجام داد.
وزیر راه و شهرسازی همچنین گفت: در مراسم وداع با پیکر رهبر شهید، بیش از ۵۰ نشست و برخاست در فرودگاه مهرآباد بدون رادار انجام شد و ۹۸ هیأت بلندپایه نیز از طریق فرودگاه امام خمینی(ره) وارد کشور شدند.
وی افزود: در اربعین امسال، جابهجایی زائران در بخش جادهای بیش از ۱۰ درصد نسبت به سال گذشته افزایش داشت و بیش از ۷۰ درصد ظرفیت ملی حملونقل در اختیار زائران قرار گرفت.
به گفته صادق، بیش از ۲ هزار دستگاه اتوبوس از ناوگان خصوصی نیز برای پشتیبانی از جابهجایی زائران وارد چرخه خدمت شدند.
مسکن استیجاری؛ ثبتنام ۵ هزار نفر در هفته دولت
وزیر راه و شهرسازی در بخش دیگری از سخنان خود با اشاره به برنامههای دولت در حوزه مسکن گفت: هدف دولت چهاردهم عبور از «مسکن روی کاغذ» و رسیدن به «سکونت واقعی» است.
وی افزود: طرح مسکن استیجاری با جدیت دنبال میشود و قرار است در هفته دولت حدود ۵ هزار ثبتنام برای این طرح آغاز شود. زوجهای جوان در اولویت قرار دارند و منابع پشتیبان طرح نیز از ظرفیت خانههای سازمانی و سایر املاک و امکانات موجود تأمین خواهد شد.
صادق همچنین از پیگیری طرح مسکن کارگری و مسکن محرومان خبر داد و گفت: با تفاهمهای انجامشده با وزارت کار و سایر دستگاهها، این طرحها وارد مرحله اجرایی شدهاند.
وی تأمین زمین با همکاری بنیاد مسکن و سازمان ملی زمین و مسکن و استفاده از ظرفیت نهادهایی مانند بنیاد مستضعفان، ستاد اجرایی فرمان امام و کمیته امداد را از دیگر اقدامات این حوزه عنوان کرد.
زمین و آمادهسازی؛ مهمترین مانع پروژههای مسکن
صادق مهمترین چالش فعلی اجرای پروژههای مسکن را تأمین زمین و هزینه آمادهسازی آن عنوان کرد و گفت: در برخی سایتها هزینه آمادهسازی زمین چندین برابر هزینه ساخت است.
وی افزود: در برخی مناطق غربی کشور به دلیل کمبود زمین مناسب، الحاق اراضی دشوار ضروری بوده و هزینه ایجاد زیرساخت، انشعابات، انتقال آب و دسترسی ایمن به این مناطق بسیار بالاست.
وزیر راه و شهرسازی تأثیر تورم بر پروژههای دولتی را نیز یکی دیگر از مشکلات دانست و گفت: زمانی که دولت همزمان تعهد تأمین زمین و ساخت را بر عهده میگیرد، افزایش قیمت مصالح و نهادههای ساختمانی فشار مضاعفی بر پروژهها وارد میکند.
وی افزود: برای کنترل این چالشها، اولویتبندی دهکها، حمایت بیشتر از دهکهای پایین از طریق تسهیلات قرضالحسنه، تهاتر زمین با پیمانکاران و استفاده از اراضی دولتی در دستور کار قرار گرفته است.
حمایت از ۳۵۰ هزار متقاضی کمبرخوردار
صادق گفت: از میان ۸۵۰ هزار واحدی که پیشتر برای آنها ثبتنام انجام شده، حدود ۳۵۰ هزار نفر برای دریافت حمایت ویژه شناسایی شدهاند.
وی افزود: برای این گروه تسهیلات قرضالحسنه، تهاتر و تکمیل زیرساختها در نظر گرفته شده و دستورالعملهای لازم نیز ابلاغ شده است.
به گفته وزیر راه و شهرسازی، تأمین سهم آورده محرومان نیز امسال برای نخستین بار از طریق صندوق پیگیری شده و موضوع اعمال تخفیفها نیز در دست بررسی است.
وی افزود: حدود ۵۰ هزار واحد مسکونی نیز با همکاری سازمان ملی زمین و مسکن و بنیاد مسکن در حال پیگیری است و بیش از ۴ هزار واحد مسکن کارگری نیز آغاز شده است.
بیش از ۳۵۰ هزار پروانه ساختمانی صادر شد
صادق درباره وضعیت ۸۵۰ هزار واحد حمایتی گفت: حدود ۱۰۰ هزار واحد در دستور کار قرار داشته که ۸۰ هزار واحد از آنها طی دو سال گذشته پیشرفت کردهاند.
وی افزود: بیش از ۳۰۰ هزار واحد نیز در دولت فعلی به متقاضیانی که آورده خود را تأمین و ثبتنام کرده بودند، تسهیلات دریافت کردهاند.
وزیر راه و شهرسازی همچنین گفت: با هماهنگی میان بانک مرکزی و دستگاههای مرتبط، بیش از ۳۵۰ هزار پروانه ساختمانی از مجموع این ۸۵۰ هزار واحد در همین دولت صادر شده است.
وی افزایش سقف وام مسکن از ۵۵۰ به ۶۵۰ میلیون و سپس به ۸۵۰ میلیون تومان را نیز از اقدامات انجامشده برای افزایش قدرت تأمین مالی متقاضیان عنوان کرد.
هدفگذاری برای تحویل ۱۶۰ هزار واحد
صادق خاطرنشان کرد: هدف دولت تکمیل سریع ۱۶۰ هزار واحد مسکونی با پیشرفت فیزیکی بالای ۷۰ درصد است که از این تعداد، حدود ۱۰۰ هزار واحد بیش از ۸۰ درصد پیشرفت دارند.
وی تأکید کرد: تحویل مسکن صرفاً به معنای تکمیل ساختمان نیست و آب، برق، آسانسور و سایر زیرساختهای ضروری نیز باید آماده باشند.
به گفته وی، اخیراً موردی از تحویل ۱۶۰ واحد بدون آماده بودن آب، برق و آسانسور گزارش شد که بلافاصله تیمی برای بررسی موضوع و علت واگذاری اعزام شد.
چابهار به زاهدان؛ پایان ریلگذاری در چند روز آینده
وزیر راه و شهرسازی در بخش دیگری از نشست درباره پروژههای ریلی گفت: پایان عملیات ریلگذاری خط ریلی چابهار ـ زاهدان به طول ۴۸۰ کیلومتر در چند روز آینده بهصورت رسمی اعلام خواهد شد.
وی این خط را از نظر ژئوپلیتیکی دارای اهمیت راهبردی دانست و گفت: اتصال این مسیر به شبکههای ریلی کشورهای چین، روسیه و آسیای میانه از مهمترین محورهای رایزنیهای ایران با کشورهای منطقه است.
صادق درباره پروژه ریلی آستارا نیز اظهار کرد: تملک اراضی ۱۶۰ کیلومتری این مسیر به پایان رسیده و برای ابلاغ قرارداد اجرایی، منتظر تصمیم شورای عالی امنیت ملی هستیم تا پروژه در دوره سهساله به بهرهبرداری برسد.
وی همچنین از توافق اولیه طرف ترکیهای برای اتصال ریلی چشمهثریا به ترکیه خبر داد و آن را گامی برای تکمیل کریدور انتقال بار چین به اروپا دانست.
هماهنگی برای تسهیل ترانزیت در مرزها
صادق با اشاره به تشکیل «ستاد ملی گذر» گفت: این ستاد با دبیرخانه وزارت راه، هماهنگی میان دستگاههای مختلف در پایانههای مرزی را برعهده دارد.
وی افزود: برای پایانههای ریلی و جادهای از جمله بازرگان و رازی، زمانبندی و تکالیف مشخصی برای دستگاههای مسئول با هدف تسهیل امور گمرکی و تسریع خروج کالا تعیین شده است.
پرونده مسکن مهر پردیس
وزیر راه و شهرسازی پردیس را پیچیدهترین پرونده مسکن مهر کشور دانست و گفت: مسائل مربوط به مکانیابی و مشکلات تاریخی ساختوساز، این پروژه را با چالشهای جدی مواجه کرده است.
وی افزود: کمیته ویژهای برای تثبیت مدیریت و حل مشکلات تشکیل شد و برای بیش از ۱۵۰ خانواده که سالها پروژه آنها متوقف بود، با پیگیریهای میدانی پیشرفت فیزیکی بیش از ۷۰ درصد ایجاد شد.
اولویت مسکن با دهکهای پایین
صادق با اشاره به تفکیک دهکهای درآمدی در پروژههای مسکن گفت: از مجموع ۸۵۰ هزار واحد در حال ساخت، حدود ۳۶۰ تا ۳۷۰ هزار واحد به دهکهای اول تا پنجم و حدود ۲۵۰ هزار واحد به دهک هشتم اختصاص دارد.
وی تأکید کرد: اولویت دولت، تسهیل دسترسی دهکهای پایین و اقشار محروم از طریق زمین و تسهیلات قرضالحسنه است.
وزیر راه و شهرسازی همچنین از برنامه تأمین زمین برای ۱۵۰ هزار متقاضی که آورده خود را تکمیل کردهاند، خبر داد.
بسته ویژه برای رانندگان کامیون
صادق با تقدیر از عملکرد رانندگان کامیون در دوره جنگ گفت: رانندگان در جنگ ۱۲ روزه با عملکردی قابل توجه وارد میدان شدند و نقش مهمی در حفظ جریان حمل کالا داشتند.
وی افزود: بستهای ویژه با محوریت نوسازی ناوگان، کاهش مصرف انرژی و جایگزینی کامیونهای فرسوده با همکاری معاونت اجرایی رئیسجمهور تهیه شده و بهزودی اجرایی خواهد شد.
وزیر راه و شهرسازی همچنین از مراحل پایانی لایحه بیمه رانندگان خبر داد و گفت: موضوع ورود کشندهها نیز با هدف تنظیم بازار و حمایت از معیشت رانندگان در حال مدیریت است.
هوشمندسازی لجستیک
صادق درباره فعالیت شرکتهای هوشمند بزرگمقیاس در حوزه لجستیک گفت: جلسات مشترکی با نهادهای اقتصادی برگزار شده تا ضمن رعایت مقررات، سازوکاری عادلانه برای توزیع بار میان رانندگان در سراسر کشور ایجاد شود.
آسیب به ۱۰۰ هواپیمای غیرنظامی
وزیر راه و شهرسازی با اشاره به خسارات صنعت هوایی در جنگ اخیر گفت: در جریان جنگ، ۱۰۰ فروند هواپیمای غیرنظامی آسیب دیدند که هشت فروند بهطور کامل منهدم شدند.
وی تحریمها را یکی از محدودیتهای اصلی صنعت هوایی کشور عنوان کرد و گفت: محدودیت دسترسی به قطعات موتور و تجهیزات پشتیبانی وجود دارد، اما متخصصان داخلی فرآیندهای فنی و ایمنی را مدیریت میکنند.
صادق افزود: به دلیل برخی محدودیتهای فنی در سامانههای راداری، تعداد نشست و برخاستها در ساعت کاهش یافته است، اما این اقدام برای افزایش ضریب ایمنی انجام شده و به معنای کاهش استانداردهای ایمنی نیست.
وی همچنین از آسیبدیدگی حدود ۱۴۰ شناور خصوصی شامل لنجها و قایقهای صیادی و تجاری کوچک در بخش دریایی خبر داد.
به گفته صادق، خسارات بخش هوایی و دریایی و زیرساختهای مرتبط مستندسازی شده و گزارش جامع آن برای پیگیریهای حقوقی و بینالمللی ارسال شده است.
جذب بیش از ۲۰۰ همت سرمایه در حملونقل
وزیر راه و شهرسازی از جذب بیش از ۲۰۰ هزار میلیارد تومان توافق سرمایهگذاری در بخش ناوگان، زیرساخت و سایتهای لجستیکی خبر داد.
وی با اشاره به تفاوت دوره بازگشت سرمایه در پروژههای جادهای و ریلی گفت: توسعه شبکه ریلی به دلیل طولانیتر بودن دوره بازگشت سرمایه، پیچیدگی بیشتری دارد، اما دولت توسعه این بخش را دنبال میکند.
صادق تأکید کرد: اتکا به بودجه دولتی بهتنهایی پاسخگوی نیازهای زیرساختی نیست و بخش خصوصی باید در توسعه ناوگان و زیرساختها نقش بیشتری ایفا کند.
وی افزود: هدف وزارت راه، بازگرداندن اعتماد بخش خصوصی برای سرمایهگذاری در پروژههای آزادراهی، ریلی و لجستیکی است.
بسته بازسازی لجستیک بنادر در راه است
صادق در پایان درباره بازسازی بنادر جنوبی گفت: پس از بازدیدهای میدانی، بستههای بازسازی با همکاری وزارتخانههای مختلف تدوین و به سازمان برنامه و بودجه ارائه شده است.
وی افزود: در این بسته تنها تأمین مستقیم منابع دولتی مدنظر نیست، بلکه تسهیل فرآیندها و ارائه تسهیلات بلندمدت به سرمایهگذاران نیز پیشبینی شده است.
وزیر راه و شهرسازی ابراز امیدواری کرد با استمرار حمایت دولت و افزایش اعتماد متقابل میان حاکمیت و بخش خصوصی، توسعه زیرساختهای حملونقل و لجستیک با سرعت بیشتری دنبال شود.
*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما