بازرسی از فروشگاههای زنجیرهای؛ تخلفی مشاهده نشد، اما مشکلات نقدینگی پابرجاست
در جریان بازدید مسئولان نظارتی از فروشگاه زنجیرهای شهروند، تخلفی در موارد بررسیشده مشاهده نشد؛ بااینحال، مشکلات نقدینگی، تأخیر در تسویه مطالبات کالابرگ و چالشهای تأمین و توزیع کالا، بار دیگر ضرورت نظارت مستمر و اصلاح موانع ساختاری زنجیره تأمین را برجسته کرد.
نظارت بر قیمتگذاری، موجودی کالا و نحوه عرضه اقلام ضروری در فروشگاههای زنجیرهای، بهویژه در شرایط نوسانات قیمتی و اجرای طرح کالابرگ الکترونیکی، اهمیت بیشتری پیدا کرده است. در همین راستا، مسئولان سازمان بازرسی کل کشور، وزارت صنعت، معدن و تجارت و سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان از فروشگاه زنجیرهای شهروند، شعبه بیهقی، بازدید کردند؛ بازدیدی که علاوه بر بررسی وضعیت عرضه کالا و رعایت قیمتهای مصوب، به مشکلات عملیاتی شبکه توزیع نیز اختصاص داشت.
محمود صلبی، بازرس کل امور صنعت، معدن و تجارت سازمان بازرسی کل کشور، حسین فرهیدزاده، معاون وزیر صمت و رئیس سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان، و سید داوود موسوی، معاون توسعه بازرگانی وزارت صمت، در این بازدید وضعیت تأمین و توزیع کالا، شفافیت قیمتها، کیفیت خدمات و چالشهای پیشروی فروشگاههای زنجیرهای را بررسی کردند.
قیمتها، تخفیفها و موجودی کالا زیر ذرهبین
در جریان این بازدید، موجودی کالاهای ضروری در سطح فروشگاه و انبار، نحوه عرضه اقلام مشمول طرح کالابرگ و آمادگی مجموعه برای تداوم تأمین و توزیع کالا ارزیابی شد.
تطبیق تخفیفهای درجشده روی قفسهها با قیمت نهایی محاسبهشده در صندوق، رعایت قیمتهای مصوب و درجشده روی کالاها، نحوه عرضه محصولات دارای قیمتهای قدیم و جدید و جلوگیری از مخدوش شدن برچسبهای قیمت نیز از دیگر محورهای بازرسی بود.
همچنین، احتمال بروز کمبود کالا، افزایش غیرمتعارف قیمتها و میزان آمادگی فروشگاه برای حفظ موجودی و تداوم خدماترسانی به مصرفکنندگان مورد بررسی قرار گرفت. بر اساس اعلام مسئولان، در موارد ارزیابیشده طی این بازدید، تخلفی مشاهده نشد.
تأخیر در تسویه مطالبات کالابرگ؛ چالش شبکه توزیع
بخش دیگری از این بازدید به بررسی مشکلات عملیاتی فروشگاههای زنجیرهای اختصاص داشت. در این بخش، تأخیر در تسویه مطالبات فروشگاهها از محل اجرای طرح کالابرگ، مشکلات نقدینگی و مسائل مربوط به تأمین سوخت و تأثیر آنها بر روند تأمین، نگهداری و توزیع کالا مورد توجه قرار گرفت.
تسویه بهموقع مطالبات فروشگاهها، بهویژه در طرحهای حمایتی گسترده، میتواند بر توان مالی آنها برای خرید مجدد کالا و استمرار عرضه اقلام ضروری اثر بگذارد. ازاینرو، رسیدگی به مشکلات مالی و اجرایی شبکه توزیع در کنار نظارت بر قیمتها، برای جلوگیری از اختلال در عرضه اهمیت دارد.
نقش فروشگاههای زنجیرهای در پایداری تأمین کالا
عملکرد فروشگاههای زنجیرهای، بهویژه مجموعه شهروند، در شرایط جنگ تحمیلی و نقش این شبکه در تداوم عرضه کالاهای مورد نیاز مردم نیز از دیگر موضوعات مطرحشده در این بازدید بود.
حفظ پایداری زنجیره تأمین، افزایش آمادگی فروشگاهها برای مواجهه با شرایط بحرانی و استمرار خدماترسانی به مصرفکنندگان از محورهای مورد تأکید مسئولان بود. شبکههای توزیع گسترده در صورت برخورداری از موجودی کافی، منابع مالی مناسب و دسترسی پایدار به کالا میتوانند نقش مهمی در تأمین نیازهای روزمره خانوارها ایفا کنند.
بازرسی میدانی؛ گامی ضروری اما ناکافی
بازرسی از فروشگاههای زنجیرهای در چارچوب برنامههای نظارتی سازمان حمایت مصرفکنندگان و تولیدکنندگان انجام شده است. ارتقای شفافیت بازار، بررسی موانع شبکه توزیع، نظارت بر قیمتگذاری و اجرای تخفیفها و اطمینان از دسترسی مناسب مردم به کالاهای ضروری، از اهداف این برنامهها اعلام شده است.
بااینحال، اثربخشی نظارتهای میدانی تنها به شناسایی تخلف در سطح فروشگاه محدود نمیشود. پیگیری مشکلاتی مانند تأخیر در تسویه مطالبات کالابرگ، کمبود نقدینگی و اختلال در تأمین کالا نیز برای پیشگیری از بروز مشکلات گستردهتر در بازار ضروری است.
در واقع، بازرسی زمانی میتواند به ثبات بیشتر بازار کمک کند که یافتههای آن به تصمیمهای اجرایی و اصلاح موانع ساختاری منجر شود. نظارت مستمر بر قیمتها و موجودی کالا باید در کنار رسیدگی به مشکلات تأمین مالی و توزیع قرار گیرد تا هم حقوق مصرفکنندگان حفظ شود و هم فروشگاهها امکان ادامه فعالیت و تأمین منظم کالاهای مورد نیاز مردم را داشته باشند.
*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما