چابهار در مسیر تبدیل به کریدور تجاری منطقه/ توسعه زیرساختهای شرق ایران در کانون نمایشگاه حملونقل
توسعه بندر چابهار و تکمیل زیرساختهای حملونقل شرق کشور، فرصتی برای افزایش سهم ایران از تجارت و ترانزیت منطقهای فراهم کرده است؛ ظرفیتی که بهرهبرداری از آن به تکمیل شبکه ریلی و جادهای، توسعه خدمات لجستیکی و جذب سرمایهگذاری وابسته است و در هفتمین نمایشگاه بینالمللی حملونقل و لجستیک مورد توجه قرار خواهد گرفت.
بندر چابهار و کریدور شرقی ایران از ظرفیتهای مهم کشور برای گسترش تجارت منطقهای و افزایش درآمدهای ترانزیتی به شمار میروند؛ با این حال، بهرهگیری از مزیت جغرافیایی این منطقه تنها با توسعه زیرساختهای بندری امکانپذیر نیست و تکمیل شبکههای ریلی و جادهای، ایجاد مراکز لجستیکی و هماهنگی میان بخشهای مختلف حملونقل نیز ضرورت دارد.
توسعه بندر چابهار و تقویت مسیرهای ارتباطی شرق کشور میتواند جایگاه ایران را در مبادلات تجاری با کشورهای آسیای مرکزی ارتقا دهد و زمینه اتصال مؤثرتر آبهای آزاد به بازارهای منطقهای را فراهم کند. دسترسی مستقیم این بندر به دریای عمان و آبهای آزاد، مزیتی مهم برای توسعه مسیرهای صادراتی، وارداتی و ترانزیتی کشور محسوب میشود.
در این میان، چابهار میتواند با ایفای نقش در شبکه حملونقل بینالمللی، به یکی از مسیرهای اصلی انتقال کالا میان ایران و کشورهای منطقه تبدیل شود؛ ظرفیتی که تحقق آن به سرمایهگذاری در زیرساختها و ارتقای کیفیت خدمات حملونقل وابسته است.
تکمیل مسیر چابهار ـ زاهدان؛ حلقه اتصال کریدور شرقی
توسعه محور حملونقل شرق کشور و تکمیل اتصالات زیرساختی در مسیر چابهار ـ زاهدان از جمله اقدامات مهم برای تقویت موقعیت ترانزیتی این منطقه است. اتصال بندر چابهار به شبکه ریلی و جادهای کشور میتواند انتقال کالا از سواحل جنوبی به مناطق شرقی و مرکزی را تسهیل کند و دسترسی به پایانههای مرزی و بازار کشورهای همسایه را بهبود بخشد.
تکمیل این مسیر علاوه بر افزایش ظرفیت جابهجایی کالا، امکان کاهش هزینه و زمان حملونقل، ارتقای بهرهوری شبکه ترانزیتی و شکلگیری فرصتهای جدید سرمایهگذاری در حوزه بندری، ریلی، جادهای و خدمات لجستیکی را فراهم میکند.
با این حال، توسعه زیرساخت بهتنهایی تضمینکننده موفقیت یک کریدور تجاری نیست. سرعت انتقال محمولهها، کیفیت خدمات، کاهش توقفهای غیرضروری، هماهنگی میان شرکتهای حملونقل و دسترسی به اطلاعات دقیق بار، از جمله عوامل تعیینکننده در جذب صاحبان کالا و افزایش رقابتپذیری مسیرهای ترانزیتی است.
آسیای مرکزی؛ بازار هدف کریدور شرقی ایران
کشورهای آسیای مرکزی به دلیل نداشتن دسترسی مستقیم به آبهای آزاد، برای تجارت خارجی به مسیرهای متنوع حملونقل وابستهاند. ایران با برخورداری از شبکه جادهای و ریلی و دسترسی به بنادر جنوبی، میتواند نقش مؤثرتری در انتقال کالا و ارائه خدمات لجستیکی به این کشورها ایفا کند.
در این چارچوب، بندر چابهار و محور شرقی کشور از ظرفیت قابل توجهی برای توسعه ارتباطات تجاری برخوردارند؛ اما بهرهبرداری از این مزیت نیازمند ایجاد مسیرهای قابل اتکا، تسهیل فرآیندهای مرزی، توسعه حملونقل ترکیبی و رقابتپذیر کردن هزینه و زمان انتقال کالا است.
حملونقل ترکیبی؛ شرط افزایش بهرهوری بندر چابهار
افزایش کارایی بندر چابهار مستلزم ایجاد ارتباط منسجم میان حملونقل دریایی، ریلی و جادهای است. در زنجیره لجستیک، انتقال کالا از مبدأ تا مقصد باید با کمترین میزان توقف، هزینه و ناهماهنگی عملیاتی انجام شود تا مسیرهای تجاری از نظر اقتصادی برای صاحبان کالا جذابیت داشته باشند.
توسعه تجهیزات تخلیه و بارگیری، پایانههای تخصصی، انبارداری، مراکز توزیع و سامانههای مدیریت اطلاعات محمولهها میتواند کیفیت خدمات را ارتقا دهد و زمینه افزایش استفاده از مسیر چابهار را فراهم کند.
همچنین مشارکت شرکتهای حملونقل و اپراتورهای حرفهای لجستیک در این مسیر، امکان ارائه خدمات یکپارچه و مدیریت بهتر جریان کالا در مسیرهای داخلی و بینالمللی را افزایش میدهد.
نمایشگاه حملونقل؛ فرصتی برای جذب سرمایه و توسعه کریدور شرق
هفتمین نمایشگاه بینالمللی حملونقل، لجستیک و صنایع وابسته، بستری برای معرفی ظرفیتهای بندر چابهار و کریدور شرقی کشور و بررسی فرصتهای همکاری میان فعالان این صنعت فراهم میکند.
حضور شرکتهای بندری، ریلی، جادهای، دریایی، سرمایهگذاران و مجموعههای فعال در حوزه خدمات لجستیکی در این رویداد، میتواند زمینه تبادل تجربیات، شناسایی پروژههای مشترک و بررسی نیازهای زیرساختی و عملیاتی محور شرق را فراهم سازد.
تکمیل اتصالهای ریلی و جادهای، توسعه حملونقل ترکیبی، افزایش ظرفیت خدمات بندری، ارتقای بهرهوری عملیات لجستیکی و گسترش ارتباطات تجاری با کشورهای آسیای مرکزی از جمله محورهایی است که میتواند در جریان نشستها و مذاکرات تخصصی نمایشگاه دنبال شود.
در مجموع، تبدیل موقعیت جغرافیایی چابهار به یک مزیت اقتصادی پایدار، به توسعه همزمان زیرساختها، خدمات حملونقل، سرمایهگذاری و دسترسی به بازارهای هدف نیاز دارد. هماهنگی میان این بخشها میتواند ضمن تقویت جایگاه بندر چابهار در شبکه ترانزیتی کشور، زمینه حضور مؤثرتر ایران در زنجیره تجارت و لجستیک منطقهای را فراهم کند.
هفتمین نمایشگاه بینالمللی حملونقل، لجستیک و صنایع وابسته با حمایت وزارت راه و شهرسازی، از ۲۶ تا ۲۹ آذر ۱۴۰۵ در محل دائمی نمایشگاههای بینالمللی تهران برگزار میشود. این رویداد با هدف معرفی توانمندیهای صنعت حملونقل، بررسی فرصتهای سرمایهگذاری و تقویت همکاری میان بخشهای مختلف این صنعت برگزار خواهد شد.
*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما