جوجههایی که به چاه سپرده شدند/ روایت تلخ زیان تولیدکنندگان
دبیر انجمن تولیدکنندگان جوجه یکروزه با اشاره به کاهش شدید جوجهریزی و معدومسازی گسترده جوجهها به دلیل نبود صرفه اقتصادی، هشدار داد در صورت ادامه سرکوب قیمت تولید داخلی و افزایش هزینه نهادهها، در ماههای آینده کشور با کمبود جدی مرغ مواجه خواهد شد.
بحران در صنعت مرغداری کشور وارد مرحلهای نگرانکننده شده است. در حالی که برخی نمایندگان مجلس از معدومسازی جوجههای یکروزه به دلیل نبود خریدار خبر میدهند، فعالان این صنعت میگویند ادامه وضعیت فعلی میتواند به حذف گلههای مولد و بروز کمبود مرغ در ماههای پیشرو منجر شود.
محمدرضا صدیقپور، دبیر انجمن تولیدکنندگان جوجه یکروزه کشور با اشاره به معدومسازی جوجهها در هفتههای اخیر گفت: جوجه تولیدی حداکثر تا ۱۰ ساعت پس از تولد باید به واحدهای پرورش مرغ گوشتی منتقل شود و اگر طی ۲۴ ساعت جذب نشود، عملاً امکان پرورش آن از بین میرود و ناچار باید معدوم شود.
کمبود و گرانی نهادهها؛ ریشه بحران
به گفته صدیقپور، طی دو تا سه ماه اخیر مرغداران با کمبود و سپس جهش قیمت نهادههای دامی مواجه بودهاند. پیش از حذف ارز ترجیحی نیز به دلیل مشکلات تأمین ارز، عرضه نهاده در سامانه «بازارگاه» با اختلال روبهرو شد که این مسئله انگیزه جوجهریزی را بهشدت کاهش داد.
او توضیح داد: پس از حذف ارز ترجیحی، قیمت ذرت و کنجاله سویا حدود چهار برابر شد. این افزایش شدید هزینه، در حالی رخ داد که واحدهای پرورش مرغ گوشتی توان تأمین سرمایه در گردش متناسب با قیمتهای جدید را نداشتند.
سقوط قیمت جوجه به یکسوم نرخ مصوب
دبیر انجمن تولیدکنندگان جوجه یکروزه با اشاره به افت شدید قیمتها گفت: سه ماه پیش، پیش از حذف ارز ترجیحی، جوجه یکروزه که قیمت مصوب آن ۳۲ هزار و ۷۶۰ تومان بود، به طور متوسط حدود ۱۰ هزار تومان فروخته میشد؛ یعنی نزدیک به ۳۰ درصد قیمت تمامشده. حتی در مواردی برای جلوگیری از معدومسازی، جوجهها بهصورت رایگان واگذار شدند.
به گفته او، در روزهای اخیر نیز قیمت جوجه یکروزه بین ۵ تا ۱۵ هزار تومان معامله شده که تنها ۱۰ تا ۲۰ درصد قیمت واقعی تولید است.
مرغ زنده زیر قیمت تمامشده
صدیقپور با اشاره به زیان مرغداران گوشتی گفت: قیمت تمامشده هر کیلوگرم مرغ زنده در حال حاضر حدود ۱۹۰ هزار تومان است، اما در بازار بین ۱۳۰ تا ۱۵۰ هزار تومان فروخته میشود؛ یعنی حدود ۳۰ درصد پایینتر از هزینه تولید.
او افزود: وقتی نهادهها چهار برابر شدهاند، منطقی است که قیمت مرغ نیز متناسب با آن افزایش یابد، اما کاهش قدرت خرید مردم اجازه چنین تعدیلی را در کوتاهمدت نمیدهد. نتیجه این وضعیت، کاهش جوجهریزی و ماندن جوجهها روی دست تولیدکنندگان است.
خطر حذف گلههای مولد
دبیر انجمن تولیدکنندگان جوجه یکروزه هشدار داد: با تداوم زیانهای انباشته، واحدهای مرغ مادر توان ادامه فعالیت ندارند و گلههای مولد در مدت کوتاهی از چرخه تولید حذف میشوند. این اتفاق میتواند زنجیره تولید مرغ را در ماههای آینده با اختلال جدی مواجه کند.
او با اشاره به اینکه سال گذشته ماهانه حدود ۲۰ میلیون قطعه جوجه برای تأمین نیاز کشور وارد میشد، گفت: امروز به خودکفایی در تولید جوجه یکروزه رسیدهایم و حتی امکان صادرات فراهم شده است، اما زیرساخت ایجادشده در دو سال گذشته در معرض نابودی قرار دارد.
انتقاد از سیاستهای حمایتی
صدیقپور با انتقاد از عملکرد وزارت جهاد کشاورزی گفت: قیمت نهادههایی مانند ذرت طی یک ماه از ۱۱ هزار و ۳۰۰ تومان به ۴۲ هزار تومان و سپس به ۵۰ هزار تومان رسید، اما وزارت جهاد کشاورزی نسبت به واقعی شدن قیمت مرغ و جوجه بیتفاوت است.
وی افزود: در شرایط فعلی، تولید داخلی تحت فشار قرار گرفته و ادامه این روند میتواند فضا را برای واردات مجدد مرغ و شکلگیری رانتهای جدید فراهم کند.
هشدار درباره کمبود در ماههای آینده
دبیر انجمن تولیدکنندگان جوجه یکروزه تأکید کرد: برنامهریزی تولید جوجه از هشت ماه قبل انجام شده و در حال حاضر کمبود محسوسی در بازار وجود ندارد، اما اگر روند فعلی ادامه یابد و زیان تولیدکنندگان جبران نشود، در ماههای آینده ـ بهویژه در فروردین ـ کشور با مخاطرات جدی در تأمین مرغ روبهرو خواهد شد.
او در پایان هشدار داد: با قیمتهای فعلی جوجه یکروزه، صنعت مرغ و گوشت کشور از مسیر تولید داخلی تضعیف میشود و زمینه برای افزایش واردات و رانتهای مرتبط فراهم خواهد شد؛ مسئلهای که میتواند امنیت غذایی کشور را تحت تأثیر قرار دهد.
*بازنویسی:تحریریه پژواک کارفرما