رکورد ۱۳ ساله شاخص فلاکت ایران در زمستان ۱۴۰۴/تشدید همزمان تورم و بیکاری، فشار مضاعف بر معیشت خانوارها

شاخص فلاکت ایران در زمستان ۱۴۰۴ با رسیدن به ۵۸.۲ واحد، بالاترین سطح خود در ۱۳ سال اخیر را ثبت کرده است. این رکورد جدید، نشان‌دهنده تشدید همزمان فشار تورم و بیکاری بر معیشت خانوارها است.

روند این شاخص در سال‌های اخیر نشان می‌دهد که هر قله جدید، در سطحی بالاتر از قله قبلی شکل گرفته است. شاخص فلاکت از جمع نرخ تورم و نرخ بیکاری به‌دست می‌آید و اگرچه معیاری جامع برای سنجش رفاه نیست، اما تصویری سریع از میزان فشار اقتصادی بر جامعه ارائه می‌دهد.

بررسی داده‌های مرکز آمار ایران طی ۱۳ سال گذشته، چهار قله مهم در شاخص فلاکت را نشان می‌دهد:

تابستان ۱۳۹۲: جهش ناشی از تشدید تحریم‌ها (۴۷.۶ واحد).

تابستان ۱۳۹۸: جهش همزمان با شدت گرفتن تهدید لغو معافیت‌های تحریمی نفت ایران (۵۳.۲ واحد).

تابستان ۱۴۰۰: اوج‌گیری دوران کرونا (۵۵.۹ واحد).

بهار ۱۴۰۲: موج جدید فشارهای قیمتی (۵۶.۷ واحد).

با این حال، رکورد زمستان ۱۴۰۴ (۵۸.۲ واحد) همه این قله‌ها را پشت سر گذاشته و نقطه عطف جدیدی در این شاخص ایجاد کرده است. روند صعودی فزاینده در این شاخص مشهود است.

از منظر استانی:

بهترین وضعیت: تهران و خراسان جنوبی.

وضعیت پایین: استان‌های مازندران، البرز، قم، یزد، کرمان و بوشهر.

نامساعدترین وضعیت: استان‌های کردستان، کرمانشاه و لرستان.

شاخص فلاکت بالا: استان‌های ایلام، خوزستان، چهارمحال و بختیاری، مرکزی، گلستان و خراسان شمالی.

تراکم سطوح بالای شاخص فلاکت در غرب ایران نسبت به سایر مناطق بیشتر است.

لازم به ذکر است که شاخص فلاکت مرجع اصلی برای قضاوت در مورد رفاه اقتصادی نیست و صرفاً ترکیبی از نرخ تورم و بیکاری است که دید کلی از دو شاخص اصلی اقتصادی ارائه می‌دهد.

*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما