تحول در بازار محصولات روستایی با ورود به تجارت دیجیتال؛ حذف واسطهها و افزایش درآمد زنان عشایری در دستور کار
معاون امور برنامهریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی از ضرورت اصلاح نظام بازرگانی محصولات کشاورزی و اتصال مستقیم تولیدکنندگان روستایی و عشایری به بازارهای فروش خبر داد و گفت این اقدام میتواند هم درآمد تولیدکنندگان را افزایش دهد و هم فاصله قیمتی میان تولید و مصرف را کاهش دهد.
معاون امور برنامهریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی، روز سهشنبه در مراسم امضای تفاهمنامه سهجانبه میان وزارت جهاد کشاورزی، همراه اول و دیجیکالا در قالب طرح «زرعا» با محور توانمندسازی زنان روستایی و عشایری، بر ضرورت اصلاح نظام بازرگانی محصولات کشاورزی تأکید کرد.
اکبر فتحی با اشاره به اینکه یکی از مهمترین چالشهای بخش کشاورزی ضعف در نظام بازاررسانی محصولات است، گفت: اصلاح این ساختار میتواند علاوه بر حمایت از تولیدکنندگان، زمینه افزایش بهرهوری و رونق تولید را نیز فراهم کند. به گفته او، هیچ محصولی بدون دسترسی پایدار به بازار مصرف امکان تداوم تولید نخواهد داشت و نظام بازرگانی کارآمد میتواند انگیزه تولیدکنندگان را برای ارتقای کیفیت و افزایش تولید تقویت کند.
فتحی با بیان اینکه زنان روستایی و عشایری سهم قابل توجهی در تولید محصولات کشاورزی و صنایعدستی دارند، افزود: این گروه در بسیاری از موارد نقش پررنگتری از مردان در فرآیند تولید ایفا میکنند، اما محدودیت دسترسی به بازار موجب شده ظرفیتهای آنان به طور کامل بالفعل نشود.
معاون وزیر جهاد کشاورزی توسعه ابزارهای دیجیتال و ارتباطی را فرصتی مهم برای عرضه مستقیم محصولات دانست و تصریح کرد: این ظرفیت میتواند زمینه حذف واسطههای غیرضروری را فراهم کرده و فاصله قیمتی میان تولید تا مصرف را کاهش دهد. او تأکید کرد بخش زیادی از نارضایتی مصرفکنندگان ناشی از همین فاصله قیمتی و سهم بالای واسطهها در سود نهایی است.
وی ادامه داد: وزارت جهاد کشاورزی در کنار سیاستهای حمایتی، برنامههایی برای توسعه بازاررسانی محصولات از جمله روستابازارها، عرضه مستقیم و استفاده از بازارهای دیجیتال در دستور کار دارد. به گفته فتحی، تقویت دسترسی تولیدکنندگان خرد به بازارهای نوین میتواند تحول جدی در اقتصاد خانوارهای روستایی ایجاد کند و موجب افزایش درآمد و پایداری تولید شود.
در ادامه این نشست، طاهره قیومی، مشاور وزیر جهاد کشاورزی، نیز با تأکید بر ضرورت گذار از بازارهای محلی به بازارهای الکترونیکی گفت: از حدود ۱۱ میلیون زن روستایی در کشور، حدود ۶.۵ میلیون نفر فعال هستند و اطلاعات ۶ هزار زن تولیدکننده شاخص در قالب شناسنامههای استانی جمعآوری شده است.
وی نبود آموزش بازاریابی و ضعف تجربه تجاری را از موانع اصلی توسعه اقتصادی زنان روستایی دانست و افزود: اتصال این تولیدکنندگان به بازارهای الکترونیکی یک ضرورت اجتنابناپذیر است. قیومی هدف از تفاهمنامه جدید را توانمندسازی زنان روستایی و عشایری و آموزش فروش محصولات در بستر فضای مجازی عنوان کرد و گفت این برنامه از مردادماه اجرایی میشود و طی یک دوره دو ساله نتایج آن در سطح استانها قابل مشاهده خواهد بود.
همچنین جبرائیل برادری، رئیس سازمان جهاد کشاورزی استان تهران، با اشاره به ظرفیت شبکههای اجتماعی در بازاریابی محصولات روستایی و عشایری گفت: بیش از ۴۹۰۰ زن عضو صندوقهای توانمندسازی استان تهران هستند و آموزش و اتصال به بازار دیجیتال میتواند به پایداری اقتصاد خانوار کمک کند.
وی افزود: در استان تهران زیرساختهای لازم برای اجرای این طرح فراهم شده و برنامههای آموزشی در حوزههایی مانند پرورش زنبور عسل، تولید کمپوست، فرآوری محصولات، گیاهان دارویی و دامداری در دستور کار قرار دارد. به گفته او، طی سالهای اخیر بیش از ۳۰ نمایشگاه محلی نیز برای عرضه مستقیم محصولات زنان روستایی برگزار شده است.
برادری همچنین با اشاره به تولید سالانه حدود ۷۰ هزار تن محصول توسط بیش از ۳ هزار خانوار عشایری استان تهران، گفت: اتصال این تولیدکنندگان به زنجیرههای تأمین و بازار، نقش مهمی در بهبود درآمد و توسعه فعالیتهای اقتصادی آنان دارد.
وی در پایان تأکید کرد که بهرهگیری از فناوریهای نوین، آموزشهای تخصصی و توسعه بازارهای دیجیتال، مسیر اصلی ارتقای بهرهوری و افزایش سهم تولیدکنندگان روستایی و عشایری در بازار خواهد بود.
*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما