تاخیر بازگشت ارز حاصل از صادرات نفت به دلیل لو رفتن تراستیها
مدیر پیشین امور بینالملل شرکت ملی نفت ایران عنوان کرد: تراستیها مجبور هستند که از کانالهای خاصی پول نفت را منتقل کنند. تاکنون چندین بار پیش آمده است که این کانالها لو رفته و بسته شدهاند. به همین دلیل تا آنها بخواهند کانالهای جدیدی ایجاد کنند، قاعدتا زمان میبرد و تاخیراتی در این روند قطعا پیش میآید.
در یک ماه گذشته گزارشهای متعددی در مورد اخلال در روند بازگشت ارز حاصل از صادرات نفت توسط تراستیهای نفتی منتشر شد. تراستیهای نفتی شرکتها یا افرادی هستند که در یک فرایند برپایه اعتماد ارز حاصل از صادرات نفت که ایران به فروش رسانده است را به کشور باز میگردانند. اما در یک ماه گذشته گزارشهایی از اخلال در فرایند بازگشت ارز حاصل از صادرات نفت به کشور منتشر شده است.
آنطور که ایلنا گزارش داد، حسینعلی حاجیدلیگانی، نایب رئیس کمیسیون اصل نود، از ورود مجلس به پرونده تراستیها و صرافیهای امین وزارت نفت که با سفارش این وزارتخانه نفت فروختند اما دلار نفت را به کشور برنگرداندند، خبر داد و گفت: «میزان ارزهای حاصل از فروش نفت که این تراستیها تاکنون به کشور پس ندادهاند ۶.٧ میلیارد دلار است.»
در همین زمینه این پرسش مطرح میشود که چرا مساله تراستیهای نفتی در یک ماه گذشته مطرح شده است؟ آیا تراستیها پیشتر به وظیفه خود به درستی عمل میکردند؟ آیا مساله ساختار معیوبی است که ایجاد شبکههای تراستی در زمینه فروش نفت را ممکن کرده است؟
نفت ایران تنها به یک سری شرکتهای چینی فروخته میشود
محسن قمصری، مدیر پیشین امور بینالملل شرکت ملی نفت ایران، در مورد تراستیهای نفتی در گفتوگو با تجارتنیوز عنوان کرد: تکلیف وضعیت فروش نفت ایران مشخص است. نفت ایران تنها به یک سری شرکتهای چینی فروخته میشود و پول حاصل از صادرات نیز باید به مبادی مصرف منتقل شود. مبادی مصرف نیز یا در ایران، یا در حسابهای بانک مرکزی در چین یا در جاهای دیگری است که بتواند مورد مصرف قرار بگیرد.
پول حاصل از صادرات قاعدتا باید توسط سیستمهای بانکی ایجاد شود / در نبود بانکها، تراستیها و صرافیهایی که این تراستیها دارند، این کار را به عهده گرفتهاند
به گفته او: این کار قاعدتا باید توسط سیستمهای بانکی ایجاد شود. موضوعی که تا پیش از اعمال تحریمها نیز معمول بود و بانکهای کشور یعنی یا شعب داخلی یا شعب خارجی این کار را انجام میدادند. در نبود بانکها، تراستیها و صرافیهایی که این تراستیها دارند، این کار را به عهده گرفتهاند. من فکر میکنم که مشکل از آن جایی ایجاد شده است که بانکهای ما نتوانستهاند در شرایط تحریم، این کار را انجام دهند. چراکه قاعدتا وقتی نفت فروخته میشود، وجوه حاصل از فروش آن باید به حسابهایی که کشور یا بانک مرکزی تعیین میکنند، منتقل شود.
وی ادامه داد: این انتقال، صرفا باید از طریق کانالهای بانکی ایجاد شود. بانکهای خارجی که ما را تحریم کردهاند، این کار را نمیکنند و بانکهای ایرانی نیز یا ناتوان هستند یا به دلایل دیگر به نقش خود در این زمینه عمل نکردهاند. اینجاست که تراستیها و صرافیهای آنها وارد عمل شدهاند و این کار را انجام میدهند.
بسیاری از تراستیها دچار تهدیدات شدهاند و در لیست تحریم قرار گرفتهاند / نمیتوان همه گناه را گردن تراستیها انداخت
قمصری خاطرنشان کرد: در این راستا، کار بسیار سخت است. بسیاری از تراستیها در پروسه عملیاتی که داشتهاند، دچار تهدیداتی شدهاند. به عنوان مثال در لیست تحریم قرار گرفتهاند یا عواقب سنگینی را پشت سر گذاشتهاند. هدف از این صحبتها این نیست که گفته شود تراستیها بسیار خوب هستند، اما در نبود سیستم بانکی ظاهرا چارهای جز استفاده از تراستیها نیست و نمیتوان همه گناه را گردن تراستیها انداخت. باید گفت که بالاخره در جریان تحریمها، مشکلات متعددی به وجود میآید.
بیان این موضوع که پول حاصل از صادرات نفت توسط تراستیها بازنگشته، بیشتر یک جنگ تبلیغاتی است / اگر ارز بازنمیگشت پس کشور چگونه اداره میشود؟
او در پاسخ به این سوال که با توجه به صحبتهای مداوم در مورد تراستیها در یک ماه اخیر، آیا این اولین بار است که بخشی از ارز حاصل از نفت توسط تراستیها بازنمیگردد، عنوان کرد: من فکر میکنم که این بیشتر یک جنگ تبلیغاتی است. قاعدتا ارز حاصل از صادرات نفت بازمیگردد. این اتفاق بعضا با تاخیر و مواردی که وجود دارد، رخ میدهد. اما این موضوع که بیان شود پول حاصل از صادرات نفت توسط تراستیها بازنگشته است، بیشتر یک جنگ تبلیغاتی است. چراکه اگر بازنمیگشت، پس کشور چگونه اداره میشود؟
جنگ تبلیغاتی در مورد تراستیهای نفتی بیتاثیر نبوده است
وی تشریح کرد: تاخیراتی در این روند قطعا پیش میآید. تراستیها مجبور هستند که از کانالهای خاصی پول نفت را منتقل کنند. تاکنون چندین بار پیش آمده است که این کانالها لو رفته و بسته شدهاند. به همین دلیل تا آنها بخواهند کانالهای جدیدی ایجاد کنند، قاعدتا زمان میبرد. گاهی اوقات این قضیه توامان میشود و چند شرکت با هم لو میرود و این موضوع چیز جدیدی نیست. از سالهای اول تحریم این جریانات اتفاق افتاده و پیوسته این موضوعات نیز پیش آمده است. اما در شرایط موجود فکر میکنم که جنگ تبلیغاتی نیز در این قضیه بیتاثیر نبوده است و به این موضوع دامن زده است.