پوشک بچه یکمیلیونی شد؛ تورم اقتصاد به نوزادان هم رسید!
افزایش ناگهانی قیمت پوشک بچه، سبد مصرفی خانوار را به لرزه انداخته است؛ کالایی ضروری که حالا در سایه نوسانات ارزی، گرانی مواد اولیه و ضعف نظارت، برای بسیاری از والدین به چالشی روزمره و پراضطراب تبدیل شده است.
در هفتههای اخیر، پوشک بچه که از اصلیترین اقلام سبد مصرفی خانوارهاست، با افزایش شدید و ناگهانی قیمت مواجه شده است؛ جهشی که خرید این کالای ضروری را به تجربهای دشوار و پرابهام برای والدین تبدیل کرده است. بررسیهای میدانی از داروخانهها و فروشگاههای زنجیرهای نشان میدهد قیمت پوشک در بسیاری از برندها طی چند هفته تقریباً دو برابر شده و در برخی موارد حتی به مرز یکمیلیون تومان رسیده است.
در یکی از داروخانههای غرب تهران، قفسه پوشکها نیمهخالی است. فروشنده میگوید: «هر بار بار جدید میرسد، قیمتها بیشتر از قبل است. مشتریها تصور میکنند ما گرانفروشی میکنیم، اما وقتی فاکتور پخشکننده را نشان میدهیم، خودشان از رقمها شوکه میشوند.» در همان قفسه، بستهای که چند وقت پیش با ۴۰۰ هزار تومان فروخته میشد، حالا برچسب ۷۲۰ هزار تومان دارد.
افزایش قیمتها، روی زندگی خانوادهها اثر مستقیم گذاشته است. مریم، مادر نوزاد هشتماهه، میگوید: «وقتی پسرمان به دنیا آمد، همان پوشک را ۱۳۰ هزار تومان میخریدیم، الان شده ۳۶۰ هزار تومان. انگار هر بار به فروشگاه میرویم، باز قیمتها جهش کردهاند.»
در جنوب شهر نیز وضعیت مشابهی دیده میشود. حامد، پدر دو کودک خردسال، میگوید: «قبلاً بستههای خوب را با ۳۵۰ تا ۴۰۰ هزار تومان میخریدیم. حالا باید برای بعضی مدلها تا حدود یکمیلیون تومان پرداخت کنیم. هر ماه چند بسته لازم داریم، حساب کردنش واقعاً سخت شده.»
بسیاری از خانوادهها برای کاهش هزینهها به برندهای ارزانتر روی آوردهاند، اما این انتخاب پیامدهای نگرانکنندهای دارد. والدین از افت کیفیت و بروز حساسیتهای پوستی در نوزادان شکایت میکنند. سارا، مادر نوزاد پنجماهه، میگوید: «به خاطر گرانی مجبور شدم برند عوض کنم، اما بعد از چند روز پای بچهام دچار التهاب شد. پزشک گفت از کیفیت پایین پوشک است.»
داروسازان نیز افزایش این قبیل مراجعات را تأیید میکنند. یکی از آنها میگوید: «در ماههای اخیر مراجعه برای کرمهای ضدالتهاب و درمان سوختگی نوزادان بیشتر شده، بیشتر خانوادهها میگویند مشکل بعد از تعویض برند پوشک پیش آمده است. به نظر میرسد کیفیت بعضی محصولات افت کرده یا تغییرات زیادی داشتهاند.»
فعالان بازار مجموعهای از عوامل را در گرانی پوشک مؤثر میدانند: افزایش قیمت مواد اولیه بهدلیل وابستگی به واردات، نوسانات ارزی، هزینههای حملونقل و ضعف نظارت بر زنجیره توزیع. یکی از پخشکنندگان عمده میگوید: «بیشتر مواد اولیه وابسته به ارز خارجی است. وقتی نرخ ارز بالا میرود، تولیدکننده ناچار است قیمت را بالا ببرد. فروشگاهها هم حاشیه سود خود را حفظ میکنند و این چرخه به مصرفکننده ختم میشود.»
با این حال، آنچه خانوادهها را بیش از هر چیز خشمگین کرده، جهشی بودن افزایش قیمتهاست. نرگس، مادر نوزاد یکماهه، میگوید: «فاصله دو خرید ما فقط سه هفته بود، اما قیمت همان مدل دقیقاً دو برابر شد!»
فروشگاهها برای جلب مشتری، تخفیفهای محدود یا فروش اقساطی تعریف میکنند، اما این اقدامات بیشتر مُسکنهایی موقتیاند. حتی در فروشگاههای آنلاین، اختلاف قیمت میان برندها و فروشندگان به چندصد هزار تومان میرسد که باعث سردرگمی بیشتر خریداران شده است.
در چنین شرایطی، خانوادههای کمدرآمد بیشترین آسیب را تجربه میکنند. مددکاران اجتماعی از افزایش درخواست کمک برای تهیه اقلام نوزاد، از جمله پوشک، در ماههای اخیر خبر میدهند. یکی از آنها میگوید: «پوشک کالای لوکس نیست، نیاز روزمره است. وقتی قیمتش به یکمیلیون تومان میرسد، یعنی بخش بزرگی از خانوادهها عملاً از توان خرید آن خارج میشوند.»
افزایش قیمت پوشک فقط یک عدد در فاکتور خرید نیست؛ بلکه زنجیرهای از پیامدهای اجتماعی و روانی را بهدنبال دارد ـ از فشار مالی بر خانوادهها گرفته تا مشکلات بهداشتی ناشی از افت کیفیت و مصرف کمتر. والدین ناچار شدهاند بین «کیفیت» و «توان مالی» یکی را انتخاب کنند؛ انتخابی دشوار که هر دو سوی آن تبعاتی دارد.
بر اساس گزارشها، حدود ۷۰ تا ۸۰ درصد مواد اولیه پوشک وارداتی است و همین وابستگی، آن را به کالایی حساس در برابر شوکهای ارزی تبدیل کرده است. در نبود سیاستهای حمایتی مؤثر و نظارت واقعی بر قیمتگذاری، هزینه این بیثباتی مستقیماً بر دوش مصرفکننده نهایی میافتد.
بازار پوشک بچه امروز، تصویری کوچک از بحران بزرگ اقتصادی کشور است؛ بازاری که نه بر پایه قدرت خرید مردم، بلکه بر اساس انتظارات تورمی و سود کوتاهمدت تولیدکنندگان و توزیعکنندگان اداره میشود. تا زمانی که این منطق تغییر نکند، پوشک بچه هم مثل بسیاری از کالاهای ضروری، نماد روشنی از بیثباتی و فشار تورمی بر زندگی روزمره خانوادهها باقی خواهد ماند.
*بازنویسی:تحریریه پژواک کارفرما
انتهای پیام