تجارت ایران و ترکیه زیر فشار؛ صف ۵ هزار کامیون در مرز بازرگان
با تشدید محدودیتهای تجارت دریایی، ترکیه میتواند به یکی از مسیرهای مهم تجارت خارجی ایران تبدیل شود؛ اما صف ۵ هزار کامیونی در مرز بازرگان و افزایش توقف کالاها تا ۲۰ روز، این مسیر را با چالش جدی مواجه کرده است.
در شرایطی که محدودیتهای دریایی بخشی از مسیر تجارت خارجی ایران را با اختلال مواجه کرده، مبادلات زمینی با ترکیه همچنان ادامه دارد؛ با این حال، گلوگاههای مرزی و طولانی شدن زمان توقف کالاها، استفاده از ظرفیت این مسیر را با چالش روبهرو کرده است.
مرز بازرگان به عنوان یکی از مهمترین گذرگاههای تجاری ایران و ترکیه، اکنون با صفی حدود ۵ هزار کامیون برای ورود به ترکیه مواجه است. طولانی شدن توقف کامیونها و کندی عبور کالا، به یکی از موانع اصلی توسعه تجارت دو کشور تبدیل شده و در حال حاضر مبادلات در این مرز از طریق دو لاین انجام میشود.
ترکیه؛ شریک مهم تجاری ایران
بهنام تاجالدین، نایبرئیس اتاق مشترک ایران و ترکیه، با اشاره به ظرفیت بالای مرزهای زمینی دو کشور اظهار کرد: ترکیه یکی از مهمترین شرکای تجاری ایران است و بخش قابلتوجهی از مرز زمینی کشور با این همسایه غربی قرار دارد.
وی افزود: این ظرفیت میتواند زمینه افزایش صادرات ایران را فراهم کند، اما استفاده از آن نیازمند تقویت دیپلماسی اقتصادی و رایزنی مستمر با مقامهای ترکیه است.
تاجالدین با تأکید بر ضرورت رفع موانع تجاری گفت: افزایش تعداد بازارچههای مرزی و گسترش گذرگاههای تجاری میتواند به توسعه مبادلات کمک کند. در شرایطی که تجارت ایران با برخی کشورها تحت تأثیر محدودیتها قرار گرفته، حجم فعلی تجارت با ترکیه نیز با ظرفیتهای اقتصادی دو کشور فاصله دارد.
وی ادامه داد: اقتصاد ایران به تجارت گستردهتری با کشورهای همسایه نیاز دارد و بدون رفع موانع و تقویت روابط تجاری، سطح فعلی مبادلات با ترکیه پاسخگوی نیازهای اقتصادی کشور نخواهد بود.
توقف کالاها در مرز تا ۲۰ روز
نایبرئیس اتاق مشترک ایران و ترکیه درباره وضعیت گمرکها اظهار کرد: زمان توقف کالا در مرزها که پیشتر حدود یک هفته بود، در برخی موارد به ۱۰ تا ۱۵ روز و حتی ۲۰ روز افزایش یافته است.
وی تأکید کرد: کاهش این زمان به رایزنی جدی، دیپلماسی اقتصادی فعال و پیگیری مستمر مسائل مرزی نیاز دارد و با افزایش هماهنگی میان مسئولان دو کشور میتوان بخشی از این گلوگاهها را برطرف کرد.
تاجالدین افزود: تقویت ارتباط میان مقامهای ایران و ترکیه و پیگیری مستمر مسائل مرزی میتواند به تسهیل جریان تجارت کمک کند و هرچه هماهنگیها افزایش یابد، امکان رفع مشکلات موجود در مسیر مبادلات نیز بیشتر خواهد شد.
۸۰ درصد تجارت ایران و ترکیه زمینی است
وی با اشاره به اقلام اصلی مبادلات تجاری دو کشور گفت: بخش قابلتوجهی از تجارت ایران و ترکیه شامل محصولات پتروشیمی، مواد غذایی و کالاهای اساسی است.
تاجالدین افزود: بیش از ۷۰ تا ۸۰ درصد مراودات تجاری ایران و ترکیه از مسیرهای زمینی انجام میشود و ترکیه علاوه بر تجارت مستقیم، در حوزه ترانزیت نیز نقش مهمی دارد.
به گفته وی، بخشی از کالاهای وارداتی ایران از کشورهای دیگر نیز از مسیر ترکیه عبور میکند و این کشور میتواند در انتقال کالا به ایران و سایر مقاصد نقش مؤثری داشته باشد.
نایبرئیس اتاق مشترک ایران و ترکیه در پایان بر ضرورت تسهیل فرآیندهای گمرکی تأکید کرد و گفت: برای استفاده از ظرفیت ترکیه در تجارت و ترانزیت، باید موانع موجود برطرف و زمان توقف کالاها کاهش یابد. اصلاح و تسهیل رویههای گمرکی میتواند به روانتر شدن مبادلات و رونق تجارت میان دو کشور کمک کند.
*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما