خودکفایی کشاورزی در دستور کار؛ ایران به دنبال کاهش وابستگی به واردات

معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی با تشریح برنامه‌های بخش کشاورزی در اجرای برنامه هفتم پیشرفت گفت: امنیت غذایی زیربنای امنیت ملی است و برای کاهش وابستگی به واردات، افزایش تولید داخلی، ارتقای بهره‌وری آب و خاک و توسعه تولید نهاده‌های دامی و محصولات اساسی در دستور کار قرار دارد.

به گزارش روز چهارشنبه ایرنا از وزارت جهاد کشاورزی، اکبر فتحی با اشاره به اجرای ماده ۳۲ قانون برنامه هفتم پیشرفت افزود: امنیت غذایی صرفا به معنای تامین معیشت نیست، بلکه یکی از مولفه‌ های اصلی افزایش تاب‌ آوری کشور و از پایه‌ های امنیت ملی محسوب می‌ شود.

معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی اظهار داشت: به همین دلیل تجربه بحران‌ های جهانی و جنگ روسیه و اوکراین، اهمیت تولید داخلی و کاهش وابستگی به واردات کالاهای اساسی را بیش از گذشته نمایان کرده است.

وی با بیان اینکه در برنامه هفتم پیشرفت افزایش خوداتکایی محصولات اساسی با رویکرد دانش‌ بنیان دنبال می‌ شود، گفت: هدف این است که کشور ضمن افزایش تولید داخلی، با ارتقای بهره‌وری از ظرفیت محدود منابع آب و خاک نیز استفاده بهینه داشته باشد.

فتحی درباره وضعیت تولید محصولات اساسی افزود: درحال حاضر حدود ۹۰ درصد نیاز کشور به گندم از تولید داخلی تامین می‌ شود و پیش‌ بینی ما این است که تا پایان برنامه هفتم به خودکفایی گندم برسیم. واردات احتمالی نیز با هدف تکمیل ذخایر و افزایش تاب‌آوری انجام خواهد شد.

وی با اشاره به اینکه در مورد جو حدود ۵۰ درصد نیاز کشور در داخل تولید می‌شود، گفت: این میزان در سال جاری به حدود ۶۰ درصد افزایش یافته است.

۲ میلیون تن برنج مورد نیاز کشور در داخل تولید می شود

وی درباره برنج نیز گفت: از نیاز حدود سه میلیون و ۲۰۰ هزار تنی کشور، نزدیک به ۲ میلیون تن در داخل تولید می‌شود و برنامه وزارت جهاد کشاورزی افزایش تولید از مسیر ارتقای بهره‌وری و بدون فشار مضاعف بر منابع آبی است.

معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی با اشاره به هدف‌گذاری برای کاهش وابستگی به ذرت و کنجاله سویا اظهار داشت: در برنامه هفتم برای هر سال هدف مشخصی تعیین شده و در سال زراعی ۱۴۰۶-۱۴۰۵ نیز افزایش خوداتکایی این محصولات دنبال می‌شود.

وی ادامه داد: در مورد ذرت باید بین ذرت دانه‌ ای و علوفه‌ ای تفکیک قائل شد و با اصلاح سیاست‌های اقتصادی، بخشی از ظرفیت‌های تولید می‌تواند به سمت افزایش تولید ذرت دانه‌ای هدایت شود.

فتحی یکی از عوامل موثر بر توسعه تولید داخلی را اصلاح سیاست‌های اقتصادی دانست و گفت: در گذشته تخصیص ارز ترجیحی باعث می‌ شد محصول وارداتی با قیمت پایین‌ تری نسبت به هزینه تولید داخلی عرضه شود و کشاورز امکان رقابت نداشته باشد.

به گفته وی، اصلاح این شرایط انگیزه بیشتری برای تولید محصولاتی مانند دانه‌های روغنی ایجاد کرده است.

وی افزود: افزایش تقاضا برای بذر و نهاده‌ های مورد نیاز کشت پاییزه نشان می‌دهد سطح زیرکشت دانه‌های روغنی در سال جاری می‌تواند نسبت به سال گذشته افزایش قابل توجهی داشته باشد و برآوردهای تخصصی از احتمال افزایش حدود دو برابری سطح زیرکشت حکایت دارد.

لزوم افزایش سرمایه‌گذاری برای ارتقای بهره‌وری

معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی با تاکید بر اینکه رسیدن به خودکفایی بدون افزایش بهره‌وری امکان‌ پذیر نیست، گفت: منابع آب و خاک کشور محدود است و نمی‌توان صرفاً با افزایش سطح زیرکشت به اهداف تولیدی دست یافت؛ بنابراین توسعه بهره‌وری، استفاده از فناوری‌های نوین و سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌های کشاورزی ضروری است.

وی افزود: توسعه سیستم‌های نوین آبیاری و افزایش کارایی مصرف آب از جمله اقداماتی است که می‌تواند بدون افزایش فشار بر منابع آبی، ظرفیت تولید را بالا ببرد، اما اجرای این اقدامات نیازمند سرمایه‌گذاری است و میزان سرمایه‌گذاری دولت در این حوزه باید متناسب با اهداف برنامه افزایش یابد.

فتحی با بیان اینکه افزایش بهره‌وری با شعار محقق نمی‌شود، اظهار داشت: استفاده از بذرهای اصلاح‌شده و مناسب، تغذیه متعادل، مبارزه با آفات و بیماری‌ها، اصلاح نژاد و به‌کارگیری دانش و فناوری‌های جدید، مجموعه عواملی هستند که می‌توانند بهره‌وری را افزایش دهند.

یارانه کود، حمایت دولت برای تقویت تولید

معاون وزیر جهاد کشاورزی درباره تامین کود مورد نیاز کشاورزان گفت: با حذف ارز ترجیحی، هزینه کود افزایش یافته است، اما دولت در قانون بودجه حمایت از کود را پیش‌بینی کرده و پرداخت یارانه به انتهای زنجیره منتقل شده است تا حمایت به‌صورت مستقیم به کشاورز برسد.

وی ادامه داد: برای کودهای فسفاته و پتاسه، حدود ۱۴.۵ هزار میلیارد تومان یارانه در قانون بودجه پیش‌بینی شده و به ازای هر کیسه حدود یک میلیون و ۵۰۰ هزار تومان یارانه پرداخت می‌شود. پیگیری‌ها برای افزایش این حمایت در سال جاری ادامه دارد.

فتحی افزود: برای کودهای ازته نیز حدود ۲۵ هزار میلیارد تومان یارانه در نظر گرفته شده است و تلاش می‌کنیم پرداخت یارانه همزمان با خرید کود انجام شود تا کشاورز بتواند از حمایت دولت بهره‌مند شود و در عین حال، امکان هدایت و کنترل الگوی کشت نیز تقویت شود.

معاون برنامه‌ریزی و اقتصادی وزارت جهاد کشاورزی درباره پرداخت مطالبات بخش کشاورزی گفت: تاکنون حدود ۶۸ درصد مطالبات پرداخت شده و پیگیری برای تامین و پرداخت بخش باقی‌مانده مطالبات ادامه دارد. براساس برنامه‌ریزی انجام‌شده، بخشی از منابع در روزهای آینده تامین و پرداخت خواهد شد و برای تأمین مابقی مطالبات نیز استفاده از ظرفیت انتشار اوراق در حال پیگیری است.

وی تصریح کرد: تحقق اهداف برنامه هفتم در حوزه خودکفایی، نیازمند همزمانی سیاست‌های تولیدی، حمایت‌های اقتصادی، سرمایه‌گذاری در زیرساخت‌ها، توسعه سیستم‌های نوین آبیاری و استفاده بهینه از منابع محدود آب و خاک است، مجموعه‌ای که در نهایت می‌تواند به افزایش تاب‌آوری و تامین پایدار امنیت غذایی کشور منجر شود.