اعتبار خرید جای افزایش مستمری را نمی‌گیرد/ انتقاد بازنشستگان از طرح تأمین‌رفاه
یک فعال صنفی بازنشستگان تأمین اجتماعی با انتقاد از طرح «تأمین‌رفاه» اعلام کرد اختصاص اعتبار خرید که هم‌زمان با واریز مستمری از حقوق بازنشسته کسر می‌شود، قدرت خرید را افزایش نمی‌دهد و اجرای مواد ۵۴، ۹۶ و ۱۱۱ قانون تأمین اجتماعی و ترمیم حقوق‌ها باید در اولویت قرار گیرد.
طرح جدید سازمان تأمین اجتماعی با عنوان «تأمین‌رفاه» که با هدف تسهیل خرید کالا و خدمات برای بازنشستگان و مستمری‌بگیران معرفی شده، با انتقادهایی از سوی فعالان صنفی روبه‌رو شده است. منتقدان معتقدند اختصاص اعتبار معادل یک ماه مستمری، آن هم در شرایطی که این مبلغ پس از واریز حقوق از حساب بازنشسته برداشت می‌شود، به معنای افزایش قدرت خرید نیست و نمی‌تواند جایگزین اصلاح دستمزد و مستمری متناسب با هزینه‌های زندگی شود.
بر اساس اطلاعات اعلام‌شده درباره طرح تأمین‌رفاه، بازنشستگان و مستمری‌بگیران واجد شرایط می‌توانند پیش از واریز مستمری ماهانه، اعتباری معادل یک ماه مستمری خالص قابل دریافت خود را در قالب یک کیف پول اعتباری دریافت کنند و برای خرید کالا و خدمات از فروشگاه‌ها و مراکز طرف قرارداد به کار ببرند.
در صورت فعال‌سازی این کیف پول، روز بیستم هر ماه اعتبار موردنظر در حساب فرد شارژ می‌شود تا بتواند پیش از موعد دریافت حقوق، خریدهای خود را انجام دهد. با این حال، مبلغ استفاده‌شده از اعتبار، پس از واریز مستمری از حساب بازنشسته کسر خواهد شد. به این ترتیب، سازوکار طرح در عمل امکان استفاده زودتر از بخشی از مستمری ماهانه را فراهم می‌کند و منابع مالی تازه‌ای به درآمد بازنشسته اضافه نمی‌کند.
فعال صنفی: خرید قسطی قدرت خرید بازنشسته را افزایش نمی‌دهد
طاهر حیدری، بازنشسته تأمین اجتماعی و فعال صنفی، با انتقاد از این طرح پرسیده است که کیف پول اعتباری بازنشستگان دقیقاً چه خدمتی ارائه می‌دهد و چرا این شیوه به‌عنوان برنامه‌ای برای بهبود معیشت تبلیغ می‌شود.
او معتقد است طرحی که با عنوان تقویت قدرت خرید از طریق اعتبار تشویقی و مزایای فروشگاهی معرفی شده، در واقع صرفاً امکان خرید پیش از موعد واریز مستمری را فراهم می‌کند و نمی‌تواند به افزایش واقعی توان مالی بازنشستگان منجر شود.
حیدری با طرح این پرسش که آیا خرید قسطی یا دریافت زودتر از موعد حقوق می‌تواند قدرت خرید بازنشسته را تقویت کند، پاسخ منفی داده و گفته است این روش ممکن است بازنشستگان را به خریدی خارج از برنامه مالی ماهانه سوق دهد و مدیریت هزینه‌های زندگی آن‌ها را دشوارتر کند.
به گفته این فعال صنفی، فعال شدن اعتبار در روزهای پایانی ماه را باید در کنار وضعیت معیشتی بازنشستگان بررسی کرد؛ چراکه بسیاری از آن‌ها پیش از رسیدن به موعد دریافت مستمری، بخش عمده درآمد ماهانه خود را هزینه کرده‌اند و با محدودیت مالی روبه‌رو هستند.
او دو نکته را در این زمینه مطرح کرده است: نخست اینکه مستمری دریافتی برای تأمین هزینه‌های یک ماه زندگی بسیاری از بازنشستگان کافی نیست و دوم اینکه طرح اعتبار خرید، به‌جای افزایش قدرت خرید، ممکن است نظم بودجه‌بندی خانوار را برهم بزند.
مطالبه اجرای مواد قانونی به‌جای اعتبار خرید
حیدری تأکید کرده است که ترمیم قدرت خرید با خرید اعتباری و قسطی امکان‌پذیر نیست و کاهش پوشش دارویی، اجرا نشدن تعهدات قانونی و بی‌توجهی به مواد قانونی مرتبط با تأمین اجتماعی، مشکلات معیشتی بازنشستگان را برطرف نمی‌کند.
او خواستار اجرای مواد ۵۴، ۹۶ و ۱۱۱ قانون تأمین اجتماعی شده و معتقد است بهبود وضعیت معیشتی بازنشستگان و کارگران باید از مسیر ترمیم حقوق‌ها متناسب با تورم و افزایش مستمری‌ها دنبال شود.
این فعال صنفی همچنین با اشاره به افزایش هزینه‌های زندگی، خواستار رسیدن حداقل حقوق‌ها به ۸۰ میلیون تومان شده و گفته است به‌جای محدود کردن شیوه خرید بازنشستگان به طرح‌های اعتباری، باید درآمد آن‌ها به سطحی برسد که بتوانند آزادانه درباره محل و نوع خرید خود تصمیم بگیرند.
محدودیت فروشگاه‌های طرف قرارداد؛ انتقاد دیگر بازنشستگان
یکی دیگر از موضوعات مورد انتقاد در طرح تأمین‌رفاه، محدود شدن محل استفاده از اعتبار به فروشگاه‌ها و مراکز طرف قرارداد است. بر اساس ضوابط اعلام‌شده، بازنشستگان می‌توانند از اعتبار اختصاص‌یافته در بسترهای وایب، پی‌ول و تأمینو و شبکه فروشگاهی معرفی‌شده در این پلتفرم‌ها استفاده کنند.
حیدری در واکنش به این محدودیت، نسبت به احتمال ایجاد منافع اقتصادی برای برخی فروشگاه‌های زنجیره‌ای و گروه‌های مرتبط با اجرای طرح ابراز نگرانی کرده است. او معتقد است محدود شدن امکان خرید به مراکز مشخص، قدرت مقایسه قیمت‌ها را از بازنشسته می‌گیرد و ممکن است او را ناچار به پذیرش قیمت‌های عرضه‌شده در همان فروشگاه‌ها کند.
این فعال صنفی در پایان، تقویت تعاونی‌های مصرف را به‌عنوان راهکاری برای حمایت از قدرت خرید بازنشستگان مطرح کرده و خواستار آن شده است که سازمان تأمین اجتماعی و وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، در کنار اجرای تعهدات قانونی و ترمیم حقوق‌ها، برای احیای تعاونی‌های مصرف نیز برنامه‌ریزی کنند.
به اعتقاد او، حمایت واقعی از معیشت بازنشستگان باید به افزایش توان مالی و حفظ حق انتخاب آن‌ها در بازار منجر شود، نه اینکه صرفاً امکان استفاده زودتر از مستمری ماهانه را در قالب اعتبار خرید فراهم کند.
یادداشت تحریریه: اظهارات مربوط به احتمال منافع خاص برای فروشگاه‌های طرف قرارداد، دیدگاه و نگرانی مطرح‌شده از سوی این فعال صنفی است و در متن به‌عنوان واقعیت اثبات‌شده بیان نشده است.
*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما
انتهای پیام