پزشکیان: هیچ مسئلهای بدون راهحل نیست/دانشگاهها باید به کانون حل مشکلات کشور تبدیل شوند
رئیسجمهور با تأکید بر نقش دانشگاهها در حل مسائل کشور گفت: دولت آماده واگذاری مأموریتهای مشخص به تیمهای تخصصی دانشگاهی است و باور دارد هیچ مسئلهای فاقد راهحل نیست.
رئیسجمهور با تأکید بر ضرورت تحول در نقش دانشگاهها و حرکت به سمت حل مسائل کشور، گفت: هیچ مسئلهای فاقد راهحل نیست و دانشگاهیان و نخبگان میتوانند با رویکردی مسئلهمحور و میانرشتهای نقش مؤثری در عبور کشور از چالشهای پیشرو ایفا کنند.
مسعود پزشکیان در نشست «چالشهای اقتصادی ایران در برهه کنونی و نقش راهبردی دانشگاه در مواجهه با آن» که با حضور جمعی از اساتید، صاحبنظران و اعضای هیئت علمی حوزه اقتصاد برگزار شد، بر ضرورت بازتعریف جایگاه دانشگاه در حکمرانی توسعه و حل مسائل کشور تأکید کرد.
وی با تشریح رویکرد دولت در ارتقای جایگاه دانشگاهها از مراکز صرفاً آموزشی به نهادهای اثرگذار و مسئلهمحور، اظهار داشت: یکی از مهمترین الزامات تحول در نظام آموزش عالی، فاصله گرفتن از آموزش صرفاً نظری و حرکت به سمت مهارتآموزی، کار تیمی، تجربه عملی و تربیت نیروهای توانمند در حل مسائل است.
رئیسجمهور با اشاره به ضرورت بازنگری در ساختار آموزش عالی کشور افزود: میان نیازهای واقعی جامعه و بازار کار با فرآیند تربیت دانشجو فاصله قابل توجهی وجود دارد. دانشآموختگان باید پس از پایان تحصیلات از توانایی لازم برای حضور در عرصههای اجرایی، تولیدی و حل مسائل کشور برخوردار باشند و دانشگاهها نیز برنامههای آموزشی خود را بر اساس نیازهای واقعی کشور طراحی کنند.
پزشکیان تصریح کرد: فاصله میان دانش نظری، شناخت مسئله و مهارت عملی تنها در میدان عمل جبران میشود و هرچه دانشگاهها بیشتر با مسائل واقعی کشور درگیر شوند، ظرفیت علمی آنها نیز برای ارائه راهحلهای کاربردی افزایش خواهد یافت.
وی با اعلام آمادگی دولت برای واگذاری پروژههای مشخص به دانشگاهها گفت: دولت بارها اعلام کرده است که در صورت ورود دانشگاهیان به میدان عمل در قالب تیمهای تخصصی و میانرشتهای، آماده واگذاری بخشی از مسائل و چالشهای کشور در حوزههای اقتصادی، صنعتی، کشاورزی، اجتماعی و فرهنگی به آنهاست.
رئیسجمهور همچنین بر ضرورت عبور از رویکرد مقالهمحور در دانشگاهها و حرکت به سمت مأموریتمحوری تأکید کرد و افزود: اساتید و اعضای هیئت علمی میتوانند متناسب با تخصص خود مسئولیت حل بخشی از مسائل کشور را بر عهده بگیرند و توان علمی خود را در عرصه اجرا به نمایش بگذارند.
وی نقش دانشگاهها را در افزایش بهرهوری، کاهش فقر و بیکاری، ارتقای شاخصهای سلامت و توسعه متوازن مناطق مختلف کشور مهم ارزیابی کرد و گفت: دانشگاههای هر استان باید متناسب با ظرفیتها و مزیتهای همان منطقه، علاوه بر آموزش و پژوهش، در حل مسائل محلی و منطقهای نیز نقشآفرینی کنند.
پزشکیان با اشاره به برنامه دولت برای واگذاری اختیارات بیشتر به دانشگاهها اظهار داشت: موضوعات کلان و سیاستگذاریهای ملی توسط دولت پیگیری میشود، اما در حوزههایی که امکان تفویض اختیار وجود داشته باشد، از ظرفیت دانشگاهها استفاده خواهیم کرد.
وی همچنین بر ضرورت تشکیل تیمهای جامع و چندرشتهای برای حل مشکلات کشور تأکید کرد و گفت: هیچ مسئلهای صرفاً اقتصادی نیست و هر موضوعی دارای ابعاد اجتماعی، فرهنگی، مدیریتی و اقتصادی است؛ بنابراین راهحلها نیز باید جامع و چندبعدی باشند.
رئیسجمهور با اشاره به محدودیتهای ساختار اداری کشور خاطرنشان کرد: اگرچه اصلاح ساختارها زمانبر است، اما خلاقیت و ظرفیت فکری دانشگاهیان میتواند خارج از چارچوبهای بروکراتیک به تسریع حل مسائل کمک کند. هدف دولت بهرهگیری از علم در میدان عمل و عبور از رویههای سنتی و ناکارآمد است.
وی در ادامه بر ضرورت بازآرایی نظام آموزش عالی و پژوهش کشور تأکید کرد و گفت: توسعه کمی دانشگاهها و مراکز پژوهشی باید با بهرهوری، کارآمدی و مأموریتگرایی همراه باشد. ساختار فعلی نیازمند اصلاحات اساسی است و باید برای ارتقای کیفیت و افزایش اثربخشی دانشگاهها برنامهریزی شود.
پزشکیان همچنین استقرار نظام شایستهسالاری و عملکردمحوری را از نیازهای اساسی کشور دانست و اظهار داشت: باید میان اساتیدی که دارای دستاوردهای علمی و اجرایی مؤثر هستند با کسانی که خروجی قابل سنجش ندارند تفاوت قائل شد. کشور بیش از هر زمان دیگری به مدیران مسئلهحلکن، کارآمد و عملیاتی نیاز دارد و دانشگاهها بهترین بستر برای تربیت چنین مدیرانی محسوب میشوند.
وی تأکید کرد: دولت صرفاً به دنبال دریافت پیشنهاد و ارائه راهکار نیست، بلکه اجرای راهحلها را دنبال میکند و سایر قوا نیز آمادگی دارند زمینه مشارکت مؤثر دانشگاهیان در حل مسائل ملی را فراهم کنند.
رئیسجمهور در بخش دیگری از سخنان خود با تأکید بر ضرورت نگاه خلاقانه در مدیریت کشور گفت: مدیری که تصور کند تنها یک راهحل برای مسائل وجود دارد، عملاً شکست را پذیرفته است. ما شکست را نخواهیم پذیرفت و معتقدیم برای عبور از چالشهای کشور ظرفیتها و راهکارهای متعددی وجود دارد که دانشگاهیان میتوانند در شناسایی و اجرای آنها نقش مؤثری داشته باشند.
پزشکیان با اشاره به شرایط کشور در مواجهه با فشارهای خارجی اظهار داشت: رویکرد دولت مبتنی بر امید، ابتکار و اتکا به ظرفیتهای داخلی است. باور داریم هیچ مسئلهای بدون راهحل نیست و با استفاده از دانش، تجربه و توان نخبگان میتوان بر چالشها غلبه کرد.
وی همچنین به اقدامات دولت در حوزه اقتصاد اشاره کرد و گفت: اصلاح نظام تأمین و تخصیص ارز کالاهای اساسی از تصمیمات مهم دولت برای تضمین امنیت غذایی و جلوگیری از بروز رانت، فساد، کماظهاری و بیشاظهاری بوده است که آثار مثبت آن در تأمین پایدار کالاهای اساسی نمایان شده است.
رئیسجمهور با بیان اینکه آثار تحریمها بر اقتصاد کشور قابل انکار نیست، تأکید کرد: دولت با جدیت در مسیر خنثیسازی تحریمها، افزایش تابآوری اقتصادی و بهرهگیری از ظرفیتهای داخلی حرکت میکند.
وی همچنین به اقدامات دولت برای مدیریت ناترازی انرژی اشاره کرد و افزود: با وجود خسارتهای وارد شده به برخی زیرساختها، دولت با برنامهریزی و تلاش مستمر اجازه نخواهد داد زندگی مردم با اختلال مواجه شود.
پزشکیان توسعه روابط با کشورهای منطقه و همسایه را از دیگر اولویتهای دولت برشمرد و اظهار داشت: طی ماههای گذشته اقدامات مؤثری برای تقویت همکاریهای منطقهای، کاهش اختلافات و توسعه روابط با کشورهای اسلامی و همسایه انجام شده است.
رئیسجمهور با تأکید بر اینکه جمهوری اسلامی ایران در برابر زورگویی و سیاستهای تحمیلی تسلیم نخواهد شد، گفت: ایران همواره آماده تعامل و گفتوگوی سازنده بر اساس موازین حقوق بینالملل بوده، اما هرگز زیادهخواهی و فشار را نخواهد پذیرفت.
وی در پایان با اشاره به مواضع غرب درباره پرونده هستهای ایران اظهار داشت: ادعاهای مطرحشده درباره برنامه هستهای ایران صرفاً بهانهای برای اعمال فشار و ایجاد مشکلات اقتصادی بود، اما هوشیاری مردم، تلاش مسئولان و ایستادگی نیروهای مسلح مانع از تحقق این اهداف شد.
*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما