موبایل گران میشود؟ هزینه واردات ۱۰ برابر شد، ثبت سفارش همچنان متوقف است
پنج ماه توقف ثبت سفارش واردات موبایل، بازار را از تعادل خارج کرده و همزمان با کاهش موجودی، عرضه از تقاضا عقب افتاده است؛ فعالان این بازار از افزایش چندبرابری هزینههای لجستیک و تداوم محدودیت واردات تا مهرماه خبر میدهند.
بازار موبایل در حالی وارد ماههای پایانی تابستان شده که از ابتدای سال هیچ ثبت سفارش جدیدی برای واردات این کالا انجام نشده است؛ موضوعی که به گفته فعالان بازار، موجودی کالا را کاهش داده و تعادل میان عرضه و تقاضا را برهم زده است. در کنار توقف ثبت سفارش، افزایش شدید هزینههای حملونقل و تغییر مسیرهای تجاری نیز هزینه تأمین موبایل را بالا برده و نوسانات قیمتی را تشدید کرده است.
محمدرضا عالیان، دبیر کنگره موبایل ایران، با تشریح آخرین وضعیت بازار اظهار کرد: از ابتدای فروردین امسال هیچ ثبت سفارش جدیدی برای واردات موبایل انجام نشده و کالاهایی که اکنون در بازار وجود دارند، عمدتاً مربوط به سفارشهای قبلی هستند.
وی افزود: بخشی از ثبت سفارشهای قبلی امکان ویرایش داشتند و برخی شرکتها نیز توانستند بر اساس همین سفارشها کالا وارد کنند، اما در مجموع جریان جدیدی برای تأمین بازار شکل نگرفته است.
ثبت سفارش موبایل تا مهرماه باز نمیشود؟
عالیان درباره زمان احتمالی ازسرگیری ثبت سفارشها گفت: پیشبینی میشود در ابتدای مهر یا اواسط این ماه، ثبت سفارش با منشأ ارز جدید مجدداً باز شود و امکان تأمین کالا فراهم شود.
به گفته وی، در حال حاضر بازار همزمان با دو مشکل مواجه است؛ از یک سو کمبود کالا وجود دارد و از سوی دیگر، سازوکار عرضه و تقاضا از تعادل خارج شده است. نتیجه این وضعیت نیز در روزهای اخیر به شکل نوسانات قیمتی خود را نشان داده است.
عرضه موبایل از تقاضا عقب افتاد
دبیر کنگره موبایل ایران درباره وضعیت تقاضا نیز گفت: سیگنالهایی از افزایش تقاضا به بازار رسیده، اما این تقاضا هنوز در سطح بالایی قرار ندارد.
وی افزود: فعالان بازار از یکی دو ماه قبل پیشبینی کرده بودند که در مردادماه بخش قابل توجهی از موجودی موبایل در بازار به فروش برسد و عرضه حتی از همین سطح محدود تقاضا نیز عقب بماند.
عالیان تأکید کرد: اکنون بازار به تدریج وارد همین دوره شده و انتظار میرود آثار کمبود موجودی طی یکی دو هفته آینده بیشتر نمایان شود.
چرا موبایل گران شده است؟
این فعال بازار موبایل، اختلال در فرآیند واردات را مهمترین عامل افزایش قیمت این کالا دانست و گفت: افزایش هزینههای لجستیکی، مشکلات مربوط به منشأ ارز، تعرفههای گمرکی و کاهش موجودی کالا همگی در افزایش قیمت موبایل نقش داشتهاند.
وی البته تأکید کرد که افزایش قیمت موبایل در مقایسه با تورم عمومی کالاها چندان شدید نبوده است.
به گفته عالیان، اگر تورم عمومی کشور را معیار قرار دهیم، قیمت موبایل حتی از نرخ تورم نیز عقبتر است؛ هرچند این مسئله به معنای نبود افزایش قیمت در بازار نیست.
هزینه لجستیک موبایل تا ۱۰ برابر افزایش یافت
یکی از مهمترین مشکلات واردکنندگان در ماههای اخیر، افزایش هزینههای حملونقل و تغییر مسیرهای تجاری بوده است.
عالیان با اشاره به این موضوع گفت: بخش قابل توجهی از واردات موبایل پیش از این از مسیر امارات انجام میشد، اما این مسیر با مشکلات جدی مواجه شده و عملاً امکان استفاده از آن مانند گذشته وجود ندارد.
وی ادامه داد: محدودیتهای ایجادشده در تخلیه کالا و مشکلات مربوط به فعالیت لنجها نیز به بحران لجستیکی دامن زده است.
واردات از مسیر عمان و مرزهای شرقی و غربی
دبیر کنگره موبایل ایران اظهار کرد: برای جبران محدودیتهای ایجادشده، مسیرهای جایگزینی از طریق عمان و همچنین کشورهای واقع در مرزهای شرقی و غربی مورد استفاده قرار گرفته است.
با این حال، این مسیرها هزینه بیشتری دارند و همین مسئله قیمت تمامشده واردات را افزایش داده است.
عالیان گفت: در برخی موارد هزینههای لجستیکی تا ۱۰ برابر افزایش پیدا کرده و این افزایش هزینه به طور طبیعی بر قیمت نهایی کالا اثر میگذارد.
چرا ثبت سفارش موبایل متوقف شد؟
این فعال بازار موبایل در پاسخ به علت ادامه توقف ثبت سفارشها گفت: این محدودیت به مصوبهای بازمیگردد که در دوره جنگ و با هدف اولویت دادن به تأمین کالاهای اساسی اتخاذ شد.
وی افزود: در شرایط جنگی طبیعی است که منابع ارزی و ظرفیت وارداتی کشور ابتدا به کالاهای اساسی و ضروری اختصاص پیدا کند؛ بنابراین تا زمانی که شرایط کشور از وضعیت جنگی خارج نشود، نمیتوان انتظار داشت واردات موبایل به شرایط عادی بازگردد.
نگرانی از اجرای غیرشفاف محدودیتهای وارداتی
با این حال، عالیان یکی از نگرانیهای فعالان این حوزه را شایعات درباره اجرای غیرهمگن محدودیتهای وارداتی عنوان کرد.
وی گفت: شایعاتی مطرح شده مبنی بر اینکه برخی شرکتها همچنان امکان ثبت سفارش و واردات کالا را دارند و از این طریق تلاش میکنند بازار را تنظیم کنند.
او تأکید کرد که از صحت این شایعات اطمینان ندارد، اما معتقد است در صورت وجود چنین مواردی باید درباره آن شفافسازی شود.
عالیان افزود: باید مشخص شود که آیا محدودیت واردات برای همه شرکتها به یک شکل اعمال میشود یا برخی گروهها از استثنا برخوردارند.
وی با طرح این پرسش که آیا استثنایی برای برخی شرکتها یا مجموعهها در نظر گرفته شده است، گفت: اگر قرار است محدودیتی اعمال شود، بهتر است این محدودیت برای همه فعالان بازار یکسان باشد.
بازار موبایل در انتظار تصمیم جدید
در مجموع، بازار موبایل در شرایطی قرار گرفته که کاهش موجودی، توقف ثبت سفارش، افزایش هزینههای لجستیک و اختلال در مسیرهای وارداتی همزمان بر آن اثر گذاشتهاند.
اگر ثبت سفارشها در ابتدای پاییز مجدداً فعال شود، بخشی از فشار موجود بر بازار میتواند کاهش پیدا کند؛ اما در صورت ادامه محدودیتها، احتمال تشدید کمبود و افزایش نوسانات قیمتی وجود خواهد داشت.
از سوی دیگر، شفافیت در نحوه اعمال محدودیتهای وارداتی نیز میتواند نقش مهمی در آرام کردن بازار داشته باشد؛ چراکه در شرایطی که عرضه محدود شده است، هرگونه ابهام درباره دسترسی برخی واردکنندگان به منابع و مجوزهای وارداتی میتواند به افزایش نااطمینانی و تشدید نوسانات در بازار موبایل منجر شود.
*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما
انتهای پیام