وزارت کار:
دریافت کارمزد از کالابرگ تخلف است/دلیل دریافت مبالغ نقدی از خریداران چیست؟
با وجود تأکید وزارت کار بر غیرقانونی بودن دریافت هرگونه وجه اضافه، گزارشهای میدانی حاکی از دریافت کارمزد ۵ تا ۱۰ هزار تومانی در فروشگاهها است. این در حالی است که وزارتخانه اعلام کرده تسویهحساب با فروشگاهها روزانه انجام میشود و دریافت این مبالغ، تخلف آشکار محسوب می شود.
با گذشت چند هفته از اجرای طرح کالابرگ الکترونیکی، گزارشهای میدانی از دریافت ۵ تا ۱۰ هزار تومان کارمزد هنگام خرید کالاهای مشمول حکایت دارد؛ در حالی که وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی تاکید کرده دریافت هرگونه مبلغ اضافه از مردم تخلف است و با متخلفان برخورد میشود.
به گزارش ایسنا، اجرای رسمی کالابرگ الکترونیکی از ۱۷ دی ۱۴۰۴ بر اساس جدول زمانبندی اعلامشده توسط وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی آغاز شد. در این مرحله، اعتبار یکمیلیون تومان به ازای هر نفر به حساب سرپرستان خانوارها واریز شده و خانوارها میتوانند از اعتبار تخصیصیافته برای خرید ۱۱ قلم کالای اساسی استفاده کنند.
مطابق اعلام رسمی، این اعتبار بهصورت چهار ماهه یکجا (جمعا ۴ میلیون تومان) شارژ شده و خانوارها از آن زمان قادر به خرید کالاهای مشمول طرح در فروشگاههای تحت پوشش شدند، در جدول زمانی اعلام شده، دهکهای درآمدی مختلف به تدریج امکان خرید با کالابرگ را پیدا کردند: اولین گروهها از ۱۷ دی ۱۴۰۴، سپس دهکهای میانی و در ادامه سایر دهکها نیز حق استفاده از اعتبار را داشتند.
مشمولان و گروههای تحت پوشش
بر اساس اعلام رسمی وزارت تعاون حدود ۷۰ تا ۸۰ میلیون نفر از سرپرستان خانوار، از جمله کسانی که قبلا یارانه نقدی دریافت میکردند، بهعنوان مشمولان طرح شناخته شدهاند. حتی کارمندان و بازنشستگان دولت نیز مشمول دریافت کالابرگ شدهاند، فارغ از دهک درآمدیشان و گروههایی که تاکنون مشمول دریافت یارانه نبودهاند، فرصت ثبتنام در سامانه حمایتی را تا محدوده زمانی مشخص برای دریافت اعتبار دارند.
چالش دریافت کارمزد در فروشگاهها
گزارشهای میدانی از برخی فروشگاههای تحت پوشش طرح کالابرگ در مناطق مرکزی و غربی از جمله شهروند، اتکا و جامبو حاکی از آن است که مشتریان هنگام خرید مجبور به پرداخت کارمزد ۵ تا ۱۰ هزار تومان برای هر تراکنش کالابرگی شدهاند، مشتریان میگویند: «این مبالغ در هنگام اسکن کالا یا پرداخت اعتبار از آنها دریافت میشود.»
به گفته یکی از شهروندان «برای استفاده از دو میلیون تومان کالابرگ سه بار به یکی از فروشگاهها در سه روز مختلف مراجعه کرده و هربار صندوقدار ۵۰۰۰ تومان وجه نقد مطالبه کرد.»
یکی از مراجعه کنندگان نیز گفت: « من با اعتبار کالابرگ فقط چند قلم کالای اساسی خریدم، اما در نهایت ۱۰ هزار تومان هم کارمزد دادم. هیچ جا هم اعلام نکرده بودند که چنین مبلغی میگیرند.»
شهروند دیگری با اشاره به تکرار این موضوع عنوان کرد: « در چند فروشگاه مختلف این اتفاق افتاده و مشخص است که موردی یا سلیقهای نیست. اگر غیرقانونی است، چرا نظارتی نمیشود؟»
همزمان، سجاد سنگسری - رئیس مرکز بازرسی وزارت تعاون - تاکید کرده است که دریافت هرگونه مبلغ اضافه از مردم تحت هر عنوان تخلف محسوب میشود و موضوع با حساسیت از ابتدا تاکنون در حال پیگیری است.
سنگسری با بیان اینکه برخی فروشگاهها به بهانه تاخیر در تسویهحساب مبالغی خارج از اعتبار کالابرگ از مردم میگیرند، اعلام کرده که تسویهحساب با فروشگاهها بهصورت روزانه صورت میگیرد و هیچ فروشگاهی طلبی از وزارت تعاون ندارد؛ بنابراین دریافت کارمزد از مردم توجیه قانونی ندارد و با متخلفان برخورد خواهد شد.
وی همچنین در توضیح کسر ۵۰۰۰ تومان از برخی کارتها گفته بود که طبق اعلام شبکه شاپرک، این مبلغ بهصورت سیستمی کسر و مجدد به همان کارت بازگردانده میشود، اما شواهد میدانی نشان میدهد در برخی موارد این مبلغ بازنگشته و موضوع با رسیدگی نظارتی در حال پیگیری است.
هدف کلان اجرای کالابرگ الکترونیکی، انتقال مستقیم یارانه به مصرفکنندگان نهایی و حفظ قدرت خرید خانوارها در برابر تورم کالاهای اساسی اعلام شده است. با اجرای این طرح، دولت تلاش میکند تا بیثباتی قیمتها را کاهش دهد و دسترسی به کالاهای اساسی را برای دهکهای مختلف درآمدی فراهم کند.
اما نکته مهم در اجرای این طرح این است که گویا بخش نظارت بر نحوه توزیع کالا، کمبود یا تامین کالا و چگونگی محاسبه هزینه کالاهای کالابرگی از ضعف برخوردار بوده که نیازمند شفافسازی است.