خودروهای نوشماره در انتظار سهمیه بنزین؛ احتمال افزایش سقف یک میلیاردی

افزایش قیمت کارخانه‌ای خودروهای داخلی و رسیدن نرخ سوم بنزین به ۱۰ هزار تومان، بار دیگر معیار یک میلیارد تومانی برای برخورداری خودروهای نوشماره از سهمیه‌های یارانه‌ای را به چالش کشیده است. شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی نیز اعلام کرده افزایش این سقف با توجه به تغییرات بازار در کارگروه مربوطه در حال بررسی است.

از بامداد سه‌شنبه ۱۷ شهریورماه، نرخ بنزین در کارت جایگاه‌ها از ۵۰۰۰ تومان به ۱۰ هزار تومان افزایش یافت، اما نرخ‌های اول و دوم بدون تغییر باقی ماندند. بر این اساس، خودروهای مشمول همچنان ماهانه ۶۰ لیتر بنزین با نرخ ۱۵۰۰ تومان و ۵۰ لیتر با نرخ ۳۰۰۰ تومان دریافت می‌کنند.

بر اساس مصوبه سه‌نرخی شدن بنزین، خودروهای نوشماره مشمول نرخ سوم هستند، اما پس از اجرای این طرح مقرر شد خودروهای نوشماره تولید داخل که قیمت کارخانه‌ای آنها کمتر از یک میلیارد تومان است نیز بتوانند از سهمیه‌های یارانه‌ای استفاده کنند.

این سقف قیمتی در زمان تصویب، بخش قابل توجهی از خودروهای اقتصادی تولید داخل را پوشش می‌داد، اما افزایش قیمت کارخانه‌ای خودروها در ماه‌های اخیر موجب شده دامنه شمول آن به شکل محسوسی کاهش پیدا کند.

بررسی قیمت‌های شهریورماه نشان می‌دهد تمامی محصولات ایران‌خودرو قیمتی بالاتر از یک میلیارد تومان دارند و در میان محصولات سایپا نیز تنها پنج محصول زیر این سقف قرار گرفته‌اند. به این ترتیب، معیار یک میلیارد تومانی که در زمان تصویب با شرایط بازار تناسب بیشتری داشت، اکنون بخش بزرگی از خودروهای تولید داخل را از دریافت سهمیه یارانه‌ای خارج می‌کند.

یک خودرو، دو وضعیت سهمیه بنزین

تداوم اجرای سقف ثابت یک میلیارد تومان در شرایطی که قیمت کارخانه‌ای خودروها تغییر می‌کند، می‌تواند میان خریداران خودروهای مشابه تفاوت ایجاد کند. به عنوان نمونه، ممکن است مالک خودرویی که پیش از افزایش قیمت کارخانه‌ای آن را تحویل گرفته، همچنان مشمول سهمیه یارانه‌ای باشد، اما خریدار همان خودرو پس از عبور قیمت کارخانه‌ای از سقف یک میلیارد تومان، از این سهمیه محروم شود.

در این شرایط، نه مدل خودرو تغییر کرده، نه میزان مصرف سوخت آن و نه مشخصات فنی آن؛ تنها قیمت مصوب کارخانه‌ای افزایش یافته است. بنابراین، ادامه اجرای یک معیار ثابت در بازاری که قیمت خودرو در آن دائماً تغییر می‌کند، می‌تواند به تفاوت در برخورداری از سهمیه بنزین میان دارندگان خودروهای مشابه منجر شود.

این مسئله با افزایش نرخ سوم بنزین به ۱۰ هزار تومان اهمیت بیشتری پیدا کرده است؛ چراکه فاصله هزینه سوخت میان خودروهای برخوردار از سهمیه‌های یارانه‌ای و خودروهای خارج از این دایره افزایش یافته و برای مالکان خودروهای نوشماره، برخورداری یا عدم برخورداری از سهمیه می‌تواند اثر قابل توجهی بر هزینه‌های ماهانه داشته باشد.

بررسی افزایش سقف یک میلیارد تومانی

شرکت ملی پخش فرآورده‌های نفتی ایران اعلام کرده است خودروهای سواری شخصی موجود، به جز خودروهای دولتی، وارداتی و مناطق آزاد و همچنین خودروی دوم به بعد مالکان چندخودرویی، مشمول ۶۰ لیتر سهمیه با نرخ ۱۵۰۰ تومان و ۵۰ لیتر سهمیه با نرخ ۳۰۰۰ تومان هستند.

این شرکت درباره خودروهای سواری شخصی تازه‌تولیدشده نیز اعلام کرده که پیش از این سقف یک میلیارد تومان برای اختصاص سهمیه‌های یارانه‌ای تعیین شده بود، اما با توجه به تغییرات بازار و موضوع افزایش سقف قیمت، این مسئله از طریق کارگروه ذی‌ربط در حال بررسی است.

به این ترتیب، باید دید آیا با تغییر شرایط بازار خودرو و افزایش نرخ سوم بنزین، سقف یک میلیارد تومانی نیز تغییر خواهد کرد یا خودروهای بیشتری از سهمیه‌های یارانه‌ای خارج خواهند شد.

*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما