ثبت نادرست عنوان شغلی، کارگر و کارفرما را با جریمه و شکایت روبهرو میکند
ثبت نادرست عنوان شغلی در لیست بیمه میتواند کارگران را از مزایای شغلی و سختی کار محروم کند؛ به همین دلیل کارشناسان تأکید دارند بیمهشدگان تأمین اجتماعی باید دستکم هر ۶ ماه یکبار سوابق خود را بررسی و در صورت مغایرت، برای اصلاح آن اقدام کنند.
گاهی ثبت نادرست عنوان شغلی در لیست بیمه یا قراردادهای کار، کارگران را از بخشی از مزایا و حقوق شغلی محروم میکند؛ موضوعی که به گفته کارشناسان، میتواند تبعات مهمی برای هر دو طرف رابطه کار ـ کارفرما داشته باشد. بر همین اساس، توصیه میشود کارگران بهصورت فصلی یا دستکم هر ۶ ماه یکبار سوابق خود را در سازمان تأمین اجتماعی بررسی کنند تا در صورت مشاهده مغایرت، برای اصلاح آن اقدام شود.
عنوان شغلی در نظام بیمه تأمین اجتماعی از اهمیت ویژهای برخوردار است، زیرا ماهیت فعالیت فرد را مشخص میکند و بهطور مستقیم بر حقوق، مزایا، سابقه بیمهای و حتی بهرهمندی از برخی امتیازات شغلی اثر میگذارد. با این حال، در برخی موارد کارفرمایان به دلایل مختلف از درج صحیح عنوان شغلی در قرارداد کار یا لیست بیمه خودداری میکنند و همین امر میتواند مانع استفاده کارگر از حقوق قانونیاش شود.
تبعات درج اشتباه عنوان شغلی
کارشناسان تأکید میکنند که درج نادرست عنوان شغلی، هم برای کارگر و هم برای کارفرما پیامدهایی بهدنبال دارد. از جمله این پیامدها میتوان به موارد زیر اشاره کرد:
-عدم تعلق سختی کار در مشاغل مشمول
-شکایت کارگر در مراجع قانونی
-جریمههای مالی سازمان تأمین اجتماعی
-الزام کارفرما به پرداخت مابهالتفاوت حق بیمه
در واقع، اگر عنوان شغلی بهدرستی ثبت نشود و این موضوع باعث کاهش حق بیمه یا تضییع حق کارگر شود، کارفرما موظف است مابهالتفاوت را پرداخت کند. به همین دلیل، اصلاح عناوین شغلی بهویژه در پروندههای مربوط به مشاغل سخت و زیانآور از اهمیت بالایی برخوردار است.
تشکیل کمیته اصلاح عناوین شغلی
سال گذشته در پی مصوبه سیصد و سیوهفتمین نشست شورای عالی کار، کمیتهای با همکاری وزارت تعاون، کار و رفاه اجتماعی، سازمان تأمین اجتماعی و شرکای اجتماعی برای بررسی و اصلاح عناوین شغلی تشکیل شد. هدف از این اقدام، ساماندهی وضعیت مشاغلی است که در فهرست سخت و زیانآور قرار میگیرند و نیازمند ثبت دقیق عنوان شغلی در لیست بیمه هستند.
طبق اعلام معاونت روابط کار وزارت کار، در سال ۱۴۰۴ حدود ۴۰۰۰ نفر در کشور در زمره مشاغل سخت و زیانآور قرار دارند؛ آماری که نشان میدهد ثبت صحیح عنوان شغلی برای این گروه، از اهمیت مضاعفی برخوردار است.
توصیه به کارگران برای بررسی دورهای سوابق
محمدرضا فرزعلیان، فعال کارگری، در گفتوگو با ایسنا با تأکید بر ضرورت ثبت دقیق عنوان شغلی گفت: اگر شغلی مشمول سختی کار باشد، عنوان آن باید عیناً مطابق مصوبه اداره کار درج شود؛ چرا که در این صورت، سابقه یکساله کارگر میتواند بهجای یک سال، ۱.۵ سال محاسبه شود.
وی افزود: عنوان شغلی درجشده در لیست بیمه باید دقیقاً همان چیزی باشد که در آخرین بازرسی تأمین اجتماعی ثبت شده است. به گفته او، کارگران باید برای جلوگیری از بروز اشتباه، دستکم هر ۶ ماه یکبار به سامانه تأمین اجتماعی مراجعه کرده و سوابق خود را بررسی کنند.
تأکید بر اصلاح میدانی مشاغل سخت و زیانآور
پیشتر نیز بهزاد سام دلیری، مدیرکل تعاون، کار و رفاه اجتماعی استان تهران، با اشاره به بررسی میدانی عناوین مشاغل سخت و زیانآور گفته بود که کارفرمایان باید با بهرهگیری از روشهای فنی، مهندسی و بهداشتی، شرایط دشوار محیط کار را بهبود دهند تا نیروی انسانی به دلیل شرایط نامناسب از چرخه تولید خارج نشود.
او ملاک تعیین مشاغل سخت و زیانآور را شرایط محیط کار دانسته و تأکید کرده بود که این فرایند با همکاری کارفرمایان، سازمان تأمین اجتماعی و بررسیهای تخصصی و میدانی قابل بازنگری است.
در نهایت، سازمان تأمین اجتماعی نیز با استناد به آرای صادره در هیأت عمومی دیوان عدالت اداری، خود را مکلف به احقاق حقوق کارگران و صیانت از منابع سازمان میداند و اعلام کرده که در موضوع اصلاح عناوین شغلی، حفظ امانت و منابع بیمهای را بدون هیچگونه اغماضی دنبال میکند.
*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما