صنعت ساختمان میتواند «زنجیره بقای توافق» را بسازد
رئیس انجمن صنعت ساختمان با تأکید بر اینکه منافع مشترک اقتصادی میتواند ضامن صلح و آرامش سیاسی باشد، گفت جذب سرمایه و آغاز پروژههای بزرگ عمرانی، راهی برای تبدیل آرامش سیاسی به ثبات اقتصادی و ایجاد یک توافق پایدار در کشور است.
رئیس انجمن صنعت ساختمان، با تأکید بر نقش منافع مشترک اقتصادی در تثبیت صلح و آرامش سیاسی، گفت بخش خصوصی و بهویژه صنعت ساختمان میتواند با ایجاد وابستگی متقابل اقتصادی، «زنجیره بقای» یک توافق پایدار را شکل دهد و آن را از آسیب جریانهای تندرو و مخالفان خارجی مصون نگه دارد.
پژمان جوزی روز یکشنبه در نشست خبری با اشاره به تجربههای تاریخی در روابط منطقهای و بینالمللی ایران اظهار کرد: تاریخ معاصر نشان داده است که جنگها و شدیدترین منازعات سیاسی، الزاماً به معنای شکلگیری دشمنی ابدی نیستند. به گفته وی، کمتر کسی تصور میکرد جنگ خونین ایران و عراق در نهایت به نوعی اتحاد راهبردی منجر شود یا روابط پرتنش ایران و عربستان، با وجود همه اختلافها و حفظ خطوط مرزی و تفاوتهای موجود، در مدتی کوتاه به سمت عادیسازی دیپلماتیک حرکت کند.
وی افزود: همین تجربهها نشان میدهد که پس از دورههای تنش، باید بهدنبال فرصتهای پایدار برای بازسازی و همکاری بود. جوزی ادامه داد: اکنون که نظام حکمرانی پس از اثبات قدرت بازدارندگی کشور، مسیر دیپلماسی را برای حفظ منافع ملی برگزیده است، این وظیفه بخش اقتصادی و بهویژه فعالان و سرمایهگذاران بخش خصوصی و صنعت ساختمان است که زمینه جذب سرمایه و آغاز پروژههای بزرگ را فراهم کنند.
رئیس انجمن صنعت ساختمان با بیان اینکه آرامش سیاسی بهتنهایی کافی نیست، تصریح کرد: این آرامش باید خیلی سریع به قراردادهای بزرگ عمرانی و ساختمانی تبدیل شود تا در زندگی مردم اثر ملموس بگذارد و در نتیجه، پایدار بماند.

استناد به سیگنالهای مثبت برای جذب سرمایه
جوزی در ادامه با اشاره به برخی نشانههای مثبت در فضای سیاسی برای جذب سرمایه خارجی گفت: رئیسجمهور در فروردین ۱۴۰۴ اعلام کرد که بارها و بارها در طول هر هفته خدمت رهبر انقلاب میرسد و ایشان با سرمایهگذار آمریکایی در کشور هیچگونه مخالفتی ندارند و سرمایهگذار میتواند برای سرمایهگذاری وارد کشور شود. به گفته وی، این اظهارنظر از سوی دفتر رهبری نیز تکذیب نشد.
وی تأکید کرد: اگرچه جذابیتهای سرمایهگذاری در ایران فراوان است، اما عامل اصلی تعیینکننده برای مشارکت بخش خصوصی خارجی، ریسکهای سنگین ناشی از تحریمهای ایالات متحده است.
سه مانع اصلی بر سر راه همکاریهای بزرگ
رئیس انجمن صنعت ساختمان در تشریح موانع اصلی همکاریهای اقتصادی و جذب سرمایه، نخست به ساختار پیچیده تحریمها اشاره کرد و گفت: مهمترین چالش، اثر فراسرزمینی تحریمهاست. به گفته وی، اجرای یک پروژه بزرگ ساختمانی، صنعتی، محیطزیستی یا انرژی، نیازمند تأمین مالی از بانکهای بینالمللی، برخورداری از بیمههای معتبر جهانی، واردات ماشینآلات سنگین و دسترسی به فناوریهای نوین است؛ اما تحریمهای آمریکا عملاً این شریانها را مسدود میکند و هر شریک بینالمللی را با خطر جریمههای سنگین یا حذف از بازار آمریکا مواجه میسازد.
جوزی دومین مانع را «عدم قطعیت» دانست و اظهار کرد: پروژههای ساختمانی معمولاً سرمایهگذاریهای میانمدت و بلندمدت ۵ تا ۱۰ ساله هستند و هیچ سرمایهگذاری منابع خود را وارد پروژهای نمیکند که ممکن است با یک تغییر سیاسی یا بازگشت تحریمها متوقف شود. به گفته وی، همین ابهام و غیرقابل پیشبینی بودن فضای مقرراتی، بهتنهایی برای فراری دادن بسیاری از سرمایهگذاران بزرگ کافی است.
وی سومین مانع را ابهام در تعریف «بخش خصوصی» در ایران عنوان کرد و افزود: برای یک شرکت خارجی، انجام بررسیهای لازم برای یافتن شریک کاملاً خصوصی در ایران که هیچگونه ارتباطی با نهادهای تحریمی نداشته باشد، فرآیندی دشوار، پرهزینه و پرریسک است. از نگاه او، این ابهام در مرز میان بخش خصوصی و شبهدولتی، یکی از ترمزهای جدی برای شکلگیری مشارکتهای بزرگ اقتصادی است.
دیپلماسی بخش خصوصی؛ راه عبور از بنبست
جوزی با وجود این موانع، راه عبور از بنبست موجود را در فعالسازی «دیپلماسی بخش خصوصی» یا «دیپلماسی تجاری» دانست و گفت: هر زمان که دیپلماسی رسمی به بنبست میخورد، تجارت میتواند مسیر را باز کند. وی افزود: ورود شرکتهای بزرگ اقتصادی، روایت حاکم را از «تضاد راهبردی» به «منافع اقتصادی مشترک» تغییر میدهد.
او در توضیح این موضوع اظهار کرد: برای نمونه، وقتی یک شرکت خارجی در ساخت یک شهرک مدرن در ایران سرمایهگذاری میکند، دیگر تمرکز اصلی آن بر اختلافات سیاسی نیست، بلکه بر بازگشت سرمایه و سود پروژه متمرکز میشود. از نگاه جوزی، همین واقعگرایی اقتصادی میتواند پادزهر فضای امنیتی و تنشزده باشد.
همکاری اقتصادی؛ مانعی در برابر تنشافزایی
رئیس انجمن صنعت ساختمان در ادامه با تشریح مزایای این رویکرد گفت: همکاری اقتصادی، وابستگی متقابل سودمند ایجاد میکند. به گفته وی، اگر شرکتهای ایرانی و خارجی در پروژههای مشترک حوزههایی مانند انرژیهای تجدیدپذیر یا انبوهسازی مسکن مشارکت داشته باشند، هزینه سیاسی افزایش تنش برای هر دو طرف بالا میرود؛ زیرا در چنین شرایطی، لابی قدرتمند صنعتگران و بازرگانان در هر دو کشور خواهان حفظ ثبات برای ادامه کسبوکار خود خواهند بود.
وی افزود: چنین لابی اقتصادی میتواند بهعنوان وزنه تعادلی در برابر جریانهای جنگطلب و تندرو عمل کند و مانع از غلبه نگاههای تنشزا شود.
صنعت ساختمان؛ «زنجیره بقای توافق»
جوزی بار دیگر با تأکید بر نقش صنعت ساختمان گفت: یک توافق سیاسی روی کاغذ، ماهیتی شکننده دارد و ممکن است با تغییر دولتها از بین برود، اما یک پروژه ساختمانی عظیم که صدها شغل مستقیم و غیرمستقیم ایجاد کرده، زنجیره تأمین مصالح را فعال ساخته و منافع مشخصی برای شرکتهای طرفین ایجاد کرده است، به یک واقعیت عینی و پایدار در میدان اقتصاد تبدیل میشود.
به گفته وی، دیپلماسی رسمی علت بهبود روابط است، اما این همکاریهای اقتصادی و عمرانی هستند که بقای آن را تضمین میکنند. جوزی تصریح کرد: در نهایت، این صدای چرخش ماشینآلات در کارگاههای ساختمانی است که میتواند بر هیاهوی اختلافات سیاسی غلبه کند و ثبات را در بلندمدت تضمین کند.
وی در پایان خاطرنشان کرد: همکاری بخش خصوصی میتواند نوعی دیپلماسی چراغخاموش باشد؛ به این معنا که شرکتها بهعنوان واسطههایی عمل کنند که مسائل فنی و غیرسیاسی را حلوفصل میکنند. این تعاملات بهتدریج میتواند بستری برای اعتمادسازی اولیه ایجاد کند؛ بستری که در آینده در سطوح بالاتر تصمیمگیری نیز قابل استفاده خواهد بود.
اگر بخواهی، میتوانم این خبر را هم در نسخه رسمیتر خبرگزاری، نسخه تحلیلیتر، یا نسخه با تیتر و لید تندتر و رسانهایتر بازنویسی کنم.
*بازنویسی: تحریریه پژواک کارفرما